Uyku Bozukluğu Belirtileri


Birçok uyku bozukluğu türü bulunmaktadır. En yaygın uyku bozukluğu türleri şunlardır:

  • İnsomnia: İnsomnia yaşayan kişi dinlenmek ve yenilenmek için yeterli olan uykunun alınmaması durumudur. Genellikle başka bir sorunun bir belirtisidir.
  • Uyku Apnesi: Uyurken üst solunum yollarında meydana gelen bir durum sonucu oluşmaktadır. Uyku bozukluğuna neden olmaktadır.
  • Huzursuz bacak sendromu: Bacakları ve bazense kolları hareket ettirmek için dayanılmaz bir dürtü hissetme durumudur. Bu, geceleri uykuya dalmayı zorlaştırabilmektedir.
  • Narkolepsi: Narkolepsi, gündüz aşırı ve kontrol edilemeyen uykululuk halini içermektedir. Beyindeki uyku ve uyanmayı kontrol eden mekanizmanın arızalanmasından kaynaklanmaktadır. (1)

Uyku bozukluğu nasıl anlaşılır? Uyku bozukluğu başlangıcı ve ilerleyişi uyku bozukluğu türüne göre değişebilmektedir, ancak sonuç olarak, uykusuzluk aşağıda sıralanmış olan ortak belirtilere yol açmaktadır:

  • Gece uyurken sorun yaşama
  • Gün boyunca yaşanan uykusuzluk
  • Sabah çok erken uyanma
  • Gece sıklıkla uyanma
  • Uyku halindeyken sorun yaşama
  • Sabahları dinlenmiş ve tazelenmiş hissedememe
  • Gece ve gündüz arasındaki farkın farkında olmama
  • Yoğunlaşmada zorluk çekme (2)

İnsomnia Belirtileri

İnsomnia başlangıcı ve gelişimi belirtileri şunları içerebilmektedir:

  • Gece uyumada zorluk
  • Gece uyanmak
  • Çok erken uyanmak
  • Bir gece uykusundan sonra iyi dinlenmiş hissetmemek
  • Gündüz yorgunluğu veya uyku hali
  • Sinirlilik, depresyon veya kaygı
  • Dikkat dağınıklığı, görevlere odaklanma veya hatırlama güçlüğü
  • Artan hatalar veya kazalar
  • Uyku konusunda sürekli endişeler

İnsomnia gün içindeki işlerinizi yapmayı zorlaştırıyorsa, uyku sorununuzun nedenini ve nasıl tedavi edilebileceğini belirlemek için bir doktora danışın. Doktorunuz uyku bozukluğunuz olabileceğini düşünürse, özel muayene için bir uyku merkezine başvurabilirsiniz. (3)

Uyku Apnesi Belirtileri

Uyku apnesinin en sık yaşanan belirtisi yüksek sesle horlamadır. Bununla birlikte, uyku apnesine sahip olup horlamayan kişiler de bulunmaktadır. Uyku apnesi durumunda, kişi uyurken nefes nefese kalmakta, boğulmakta ya da derin ve sığ solumaktadır. Bu nedenle de, sıklıkla uykudan aniden uyanılmaktadır. Gündüz uykusu da uyku apnesinin bir başka yaygın belirtisidir.

Uyku apnesinin diğer belirtileri arasında şunlar bulunmaktadır:

  • Sabahları baş ağrısı
  • Kuru bir ağız veya boğaz ağrısı ile uyanma
  • Gün boyunca öğrenme veya konsantrasyon güçlüğü
  • İdrar yapmak için gece sıkça uyanma
  • Merkezi uyku apnesi durumunda ani nefes darlığı ile uyanma (4)

Huzursuz Bacak Sendromu Belirtileri

Huzursuz bacak sendromu sırasında yaşanan belirtileri doğru ve hızlı bir şekilde anlamak, tedavinin verimli olması için oldukça önemlidir. Böylece olası bir komplikasyonun da önüne geçilebilmektedir.

Hasta gece uykudayken bacağını hareket ettirme dürtüleri yaşamaktadır. Bu durumun yanı sıra fark edeceği diğer belirtiler şunlar olabilmektedir:

  • Huzursuz geceler
  • Uyku bozukluğu
  • Yorgunluk (5)

Narkolepsi Belirtileri

Narkolepsi belirtileri her kişide aynı olmayabilmektedir. Bazıları düzenli olarak belirtileri yaşarken, bazıları daha az sıklıkla bu belirtilerden etkilenmektedir.

Belirtiler birkaç yıl içinde yavaş yavaş gelişebilmekte veya birkaç hafta boyunca ortaya çıkabilmektedir.

Narkolepsi genellikle uzun süreli (kronik) bir durumdur, ancak bazı belirtiler zamanla iyileşebilmektedir.

Narkolepsi belirtileri arasında şunlar bulunmaktadır:

  • Aşırı gündüz uykusu
  • Uyku atakları
  • Uyku paralizi (uyku felci atakları)
  • Katapleksi (ani, geçici kas güçsüzlüğü veya kas kontrolü kaybı)
  • Halüsinasyonlar, hafıza sorunları, baş ağrısı, huzursuz uyku, otomatik davranış ve depresyon gibi diğer belirtiler (6)

Uyku Bozukluğu Nedir?

Uyku bozuklukları, uyku rutininde meydana gelen değişikliklerdir. Bir uyku bozukluğu, genel sağlığı, emniyeti ve yaşam kalitesini etkileyebilmektedir. Uyku yoksunluğu, güvenli bir şekilde araç kullanmak gibi günlük işlere müdehale edebilmekte ve diğer sağlık sorunlarının gelişme riskini artırabilmektedir.

Uyku bozukluklarının bazı ortak belirtileri arasında aşırı gündüz uykusu, düzensiz solunum veya uyku esnasında artan hareket ve uykuya dalma güçlüğü bulunmaktadır.

Pek çok farklı uyku bozukluğu türü vardır. Bunlar nedenine ve etkilerine göre gruplandırılmaktadır. Uyku bozuklukları davranışlarda, doğal uyku-uyanıklık döngülerinizde sorunlara, solunum sorunlarına, uyku güçlüğüne veya uykusuzluğa göre gruplandırılabilmektedir. (7)

Uyku Bozukluğu Nedir? hakkında daha fazla bilgi almak için tıklayınız.

Uyku Bozukluğu Nedenleri

Uyku bozukluğu neden olur? Pek çok neden uyku bozukluğuna yol açabilmektedir. Nedenler farklı olmasına rağmen, tüm uyku bozukluklarının nihai sonucu, uykusuzluk ve gündüz uykusuna ihtiyaç duyar bir hale gelmektir.

Kısa süreli uyku bozukluğuna, stres (meslek kaybı veya değişimi ya da bir kişinin ölümü gibi), hastalık veya ışık, ses veya aşırı sıcaklık gibi çevresel faktörler neden olabilir.

Uzun süreli veya kronik uykusuzluk (bir ay boyunca haftada en az üç gece meydana gelen uykusuzluk), depresyon, kronik stres ve geceleri yaşanan ağrı veya rahatsızlık gibi faktörlerden kaynaklanabilmektedir.

Kronik uykusuzluğun ortak bir nedeni koşullanmış duygusal tepkidir. Uyku sorunuyla ilgili düşünceler bir kısır döngü yaratarak uykusuzluğu devam ettirmektedir. (8)

Uyku Bozukluğu Nedenleri daha fazlası için

Uyku Bozukluğu Tedavisi

Uyku bozukluğu nasıl geçer? Akut uykusuzluk için tedavi gerekmemektedir. Hafif uykusuzluk genellikle iyi uyku alışkanlıkları uygulayarak önlenebilir veya tedavi edilebilir. Uykusuzluk için reçetesiz uyku haplarını kullanmaktan kaçının, çünkü istenmeyen yan etkilere sahip olabilirler.

Kronik uykusuzluk tedavisi öncelikle uykusuzluğa neden olan altta yatan durumları veya sağlık sorunlarını tedavi etmeyi içerir. Uykusuzluk devam ediyorsa, sağlık uzmanınız davranış terapisi önerebilir. Davranışsal yaklaşımlar uykusuzluğunuzu kötüleştirebilecek davranışları değiştirmenize ve uykuyu teşvik etmek için yeni davranışlar öğrenmenize yardımcı olur. Gevşeme egzersizleri, uyku kısıtlama terapisi ve yenileme gibi teknikler de yararlı olabilir. (9)

Uykusuzluk Bozukluğu Ameliyatı

Uyku bozukluğu için uygulanabilecek cerrahi prosedürler, yalnızca anatomik bir sorun olduğunda ele alınmaktadır. (10)

Uyku Bozukluğu İçin Hangi Doktora Gidilir?

Doktorunuz uyku bozukluğunun teşhis ve tedavisinde size yardımcı olabilir. Sağlık geçmişi ve belirtilerinize bağlı olarak, sizi bir uzmana yönlendirebilir. Örneğin, sizi nörolog, psikolog, psikiyatr veya alternatif tıp uygulayıcısına sevk edebilir. (11)

Uyku Bozukluğu Tedavisi fazlası için tıklayınız