Unutkanlık Belirtileri


Unutkanlık, altta yatan hastalık, bozukluk veya duruma bağlı olarak değişen diğer belirtileri de yol açabilmektedir. Genelde, unutkanlık yaşlanma, demans, kafa travması veya diğer durumlar ya da rahatsızlıklarla ilişkili olabilmektedir. (1)

Kısa süreli ya da anlık olarak bir şeylerin unutulması hemen bir alarm unsuru olarak değerlendirilmemektedir. Unutkanlık başlangıcında, unutkanlık hayatı olumsuz etkilememektedir ve alınan ufak tedbirlerle durum düzeltilebilmektedir. (2)

Unutkanlık nasıl anlaşılır? Unutkanlığın bir belirti olduğu durumları ve diğer belirtileri şöyle sıralamak mümkündür:

Yaşla Birlikte Gelen Unutkanlık Belirtileri

Yaşlanmayla birlikte ortaya çıkabilen unutkanlık belirtileri şunlardır:

  • Ruh hali, kişilik ya da davranış değişiklikleri
  • Konuşmada zorluk
  • Anlama zorluğu
  • Hesaplamalar gibi becerilerde zorluk yaşama (3)

Travma Neden ile Unutkanlık Belirtileri

Travma ile ilgili unutkanlıkla birlikte görülebilen diğer yaygın belirtiler ise şunlardır:

  • Belirgin bir neden olmadan öfke veya sinirlilik gibi kişilikteki ani değişiklikler
  • Kemik kırıkları veya deformitesi, özellikle kafatası veya yüzde
  • Ağızdan, kulaklardan veya burnundan gelen açık veya kanlı sıvı
  • Karmaşa, uyuşukluk, hantallığı, hafıza kaybı, letarji veya konuşma, görme ya da işitme güçlüğü
  • Nefes almada zorlanma veya nefes alamama
  • Sarkık göz kapakları
  • Yüz felci
  • Bedensel işlevler üzerinde kontrol kaybı
  • Nöbet veya açıklanamayan sallantı veya konvülsiyonlar
  • Şiddetli baş ağrısı
  • Bilinç kaybı ve koma
  • Kusma
  • Güç kaybı ya da zayıflık (4)

Bunama (Demans) ve Unutkanlık Belirtileri

Devam eden uzun süreli unutkanlık bir demans belirtisi olarak görülebilmektedir. Unutkanlık dışındaki demans belirtileri ise şunlardır:

  • Son bilgiyle ilgili hafıza kaybı (örneğin, aynı soruyu tekrar tekrar sorma)
  • Bilinen görevleri tamamlama zorluğu
  • İletişim sorunları
  • Yön bulmada sorun yaşama
  • Soyut düşünce ile ilgili sorunlar
  • Eşyaları bulamama
  • Ruh hali değişiklikleri
  • Kişilik değişiklikleri
  • İnisiyatif kaybı (5)

Diğer Belirtiler

Unutkanlık ile birlikte ortaya çıkabilecek diğer belirtiler şunlardır:

  • Konuşmada zorluk yaşama
  • Uyku güçlüğü
  • Yorgunluk
  • Bozulmuş dil ve konuşma yetisi
  • Kas güçsüzlüğü
  • Soluk veya sarı bir cilt
  • Nefes darlığı
  • Eller veya ayaklarda karıncalanma
  • Açıklanamayan kilo kaybı
  • Görme kaybı veya görme değişiklikleri (6)

Acil Tıbbi Yardım Gerektiren Belirtiler

Bazı durumlarda unutkanlık, acil durumlarda hemen değerlendirilmesi gereken, hayati tehlike oluşturan bir durumun belirtisi olabilir. Siz ya da birlikte bulunduğunuz birinin aşağıda sıralanan ve hayatı tehdit eden belirtilerden herhangi birini yaşaması durumunda acilen tıbbi yardım istenmelidir:

  • Konuşmada zorluk
  • Kafa travmasını takiben yaşanan unutkanlık
  • Şiddetli baş ağrısı
  • Ani ve belirgin unutkanlık
  • Vücudun bir tarafında aniden uyuşma veya zayıflık
  • Görme kaybı veya görme değişiklikleri (7)

Unutkanlık Nedir?

Unutkanlık, sürekli olarak bazı şeyleri hatırlamada güçlük çekme durumudur. Beyindeki değişikliklerden kaynaklanmaktadır. Unutkanlık çoğu zaman, yaşlanmanın normal bir parçası olarak görülürken, başka bir durumun veya hastalığın bir belirtisi olarak da ortaya çıkabilmektedir. Unutkanlık yaşadığınızda, bilgi veya olayları hatırlamak, yeni şeyler öğrenmek veya yeni anılar oluşturmak daha zor bir hale gelmektedir.

Unutkanlığın yaygın nedenleri yaşlanma, ilaçlardan kaynaklanan yan etkiler, travma, vitamin eksiklikleri, beyindeki kanser ve beyindeki enfeksiyonların yanı sıra çeşitli diğer bozukluk ve hastalıklar olabilmektedir. Stres, fazla çalışma, yeteri kadar dinlenememe ve kalıcı dikkat dağıtıcı şeyler kısa süreli belleğe müdahale edebilmektedir.

Yaşlı erişkinlerde, normal hızın ötesinde olan bir unutkanlık, Alzheimer hastalığı veya vasküler demans gibi bir hastalığın belirtisi olabilir. Bu nedenle, unutkanlığın altında yatan nedeni saptamak ve en kısa sürede tedaviye başlamak önemlidir. (8)

Unutkanlık Nedir? hakkında daha fazla bilgi almak için tıklayınız.

Unutkanlık Nedenleri

Unutkanlık neden olur? Gündelik faktörler ve koşullar genellikle geçici unutkanlıklara neden olabilmektedir. Hafıza yaşla birlikte zayıflamaktadır veya demans gibi bir hastalık nedeniyle bir belirti olarak ortaya çıkmaktadır.

En yaygın unutkanlık nedenleri şunlardır:

  • Aşırı alkol tüketimi
  • Bazı ilaçların kullanımı
  • Uyku yetersizliği
  • Depresyon
  • Menopoz
  • Stres ve anksiyete
  • Tiroid yetmezliği (hipotiroidi)
  • Besin yetersizliği (9)

Unutkanlık Nedenleri daha fazlası için

Unutkanlık Tedavisi

Unutkanlık nasıl geçer? Unutkanlığın tedavisi altta yatan nedene bağlıdır. Yaşa bağlı ise kişi kendi başına bu durumu aşacak yöntemlere başvurabilmektedir. Unutkanlık için faydalı olabilecek bazı yöntemler şunlardır:

  • Etkinlikleri veya görevleri bir günlüğe kaydetme
  • Okuma, yazma, şiirleri ezberleme veya bulmaca cevaplama gibi beyin merkezli etkinliklere katılma
  • Anıları olabildiğince sıkça hatırlamaya çalışma

Unutkanlığın nedeni demans ise şu yöntemler faydalı olabilmektedir:

  • Kan pıhtısı veya enfeksiyon gibi nedeni ortadan kaldırmak
  • Antipsikotikler, memantin hidroklorür ve Aricept inhibitörleri gibi ilaçların sağlanması
  • Demans tanısı konmuş kişilerde genellikle yaşanan depresyon için psikolojik yardım

Sağlıklı bir birey unutkanlıkla mücadele etmek için şunları yapabilir:

  • Düzenli bir uyku
  • Aşırı alkol tüketiminden kaçınma
  • Sigarayı bırakma
  • Stres ve anksiyete yöntemi (10)

Unutkanlık İçin Hangi Doktora Gidilir?

Unutkanlığın altında yatan nedeni bulmak ve tedavi etmek için bir nöroloji uzmanına başvurabilirsiniz. (11)

Unutkanlık Tedavisi fazlası için tıklayınız