Ses Kısıklığı Nedir?


Ses kısıklığı, ses değişikliklerini tanımlamak için kullanılan genel bir terimdir. Bu durum, ses kalitesinde, ses seviyesinde (ses şiddeti) veya ses tonunda (yüksek veya düşük) değişiklikleri de içermektedir.

Ses kısıklığı nedeninde genellikle en çok korkulan neden, gırtlak kanseridir. Sigara içmek ve alkol kullanmak, kanser için başlıca risk faktörleridir. Sigara içen ve aynı zamanda ses kısıklığı yaşayan biri mutlaka bir kulak burun boğaz uzmanına başvurulmalıdır.

Ses kısıklığının genellikle nedenleri ciddi değildir ve kısa bir süre içinde kendi kendine düzelmektedir. Bir örnek olarak, genellikle ses kısıklığının nedeni soğuk algınlığı, üst solunum yolu enfeksiyonu veya sesin kötü kullanımı (aşırı ses kullanımı veya çığlık atma ya da bağırma) ile ilişkili olan akut larenjittir.

Ses kısıklığının diğer iyi huylu nedenleri arasında geniz akıntısı veya gastroözofageal reflü hastalığı bulunmaktadır. Ses teli nodülleri ve nörolojik bozukluklar sesin kalitesini etkileyebilmektedir. (1)

Ses Kısıklığı Belirtileri

Ses kısıklığı nasıl anlaşılır? Ses kısıklığı başlangıcında kendisi bir belirti olsa da, çeşitli ses kısığı belirtileri de meydana gelebilmektedir. Ses kısıklığı belirtilerinden bazıları şunlardır:

  • Seste yorgunluk
  • Net olmayan ses
  • Gecikmeli olarak gelen ses
  • Düşük ve zayıf bir tonla ses
  • Düşük perde
  • Cümlelerin girişinde kesilen ses
  • Havalı veya nefesli ses
  • Yüksek ya da yumuşak sesle şarkı söyleyememe
  • Konuşmak veya şarkı söylemek için çaba gösterme
  • Hırıltılı ve kaba ses kalitesi
  • Sık sık boğaz temizleme ihtiyacı
  • Ses için ekstra kuvvet harcama
  • Sesin çıkması için çok zorlanma (2)

Ses kısıklığı belirtileri detayı için bakınız

Ses Kısıklığı Nedenleri

Ses kısıklığı neden olur? Ses kısıklığının olası birçok nedeni bulunmaktadır. Ses kısıklığına neden olan bazı faktörler ve hastalıklar şunlardır:

  • Asit reflü
  • Soğuk algınlığı
  • Üst solunum yolu enfeksiyonları
  • Alerjiler
  • Kronik öksürük
  • Ağır sigara içmek ya da alkol içmek, özellikle beraber kullanıldığında
  • Sesin aşırı kullanımı veya istismarı (yüksek sesle bağırma, uzun süre şarkı söyleme gibi)
  • Tahriş edici maddelerin soluması
  • Sert bir kimyasal sıvının alınması
  • Yemek borusunda yabancı bir cisim olması
  • Ses kutusunun etrafındaki kasları etkileyen sinir veya kas bozuklukları
  • Ergenlik
  • Yetersiz tiroid bezi
  • Ses teli nodülleri
  • Solunum tüpü kullanımı
  • Bronkoskopi
  • Ses kutusunda travma
  • Boğaz, gırtlak, tiroid bezi veya akciğer kanseri
  • Üst aort anevrizmaları
  • Sesi etkileyen sinirlerde sinir hasarı (3)

Daha fazla ses kısıklığı nedenleri için

Ses Kısıklığı Tedavisi

Genellikle ses kısıklığı birkaç haftadan uzun sürerse ya da ağrı, yutma zorluğu, kan öksürme ya da boğaz bölgesinde bir yumru ile ilişkilendirilirse, bir uzmanın değerlendirilmesi gerekmektedir.

Ses kısıklığa neden olabilecek durumun teşhisi, genelde ses tellerinin görselleştirilmesine yardımcı olan ağrısız tekniklerle gerçekleştirilmektedir.

Ses kısıklığı nasıl geçer? Ses kısıklığının tedavisi teşhise bağlı olarak değişmektedir ve bazı durumlarda ses tellerini dinlendirme veya ses kullanımının kısıtlanması tercih edilen tedavi yöntemleri haline gelmektedir.

Kişi sigara içiyorsa, sigarayı bırakmak oldukça önerilir. Dehidrasyon önlenmeli ve yeterli miktarda su tüketilmelidir. Sıvı tüketimi, beslenme kontrolü (baharatlı gıdalar, kafein ve alkolden kaçınılması) ve bağırarak konuşmaktan kaçınma (çığlık atma, şarkı söyleme ve aşırı boğaz temizleme) çok etkili olabilmektedir. Bazı vakalarda, spesifik bir tedavi veya cerrahi tedavi gerekli görülmektedir. (4)

Ses Kısıklığı Ameliyatı

Doktor, ses kısıklığının bir nedeni olarak nodül veya polip gibi belirgin bir lezyon tespit ederse, bunları cerrahi müdehale ile almak için ameliyat önerebilir. (5)

Ses Kısıklığı İçin Hangi Doktora Gidilir?

Ses kısıklığı teşhisi ve tedavisi için bir kulak, burun, boğaz uzmanına başvurmanız gerekir. (6)

Ses kısıklığı tedavisi detaylı bilgi için bakınız

Ses Kısıklığına Ne İyi Gelir?

Ses Kısıklığı Bitkisel Tedavisi

Zencefil: Zencefil, ses kısıklığıyla başa çıkmak için oldukça etkili bir bitkidir. Ses kutusunu çevreleyen mukus zarları için çok yatıştırıcıdır ve iltihaplanmayı hafifletir. Üst solunum yollarında enfeksiyonları önlemeye de yardımcı olmaktadır.

Bal: Balın yumuşatma özelliği olduğu için ses kısıklığı durumunda başvurulan en popüler tedavi yöntemlerinden biridir. Tahriş olan boğazı ve yanmayı hafifletmeye de yardımcı olmaktadır. (7)

Elma sirkesi: Ağrı ve diğer rahatsızlıkları hafiflemek için elma sirkesi kullanılabilmektedir. Diğer yandan, elma sirkesinin antimikrobiyal özellikleri, ses kısıklığının nedenlerinden biri olan larenjitte enfeksiyona karşı mücadeleye yardımcı olmaktadır.

Acı biber: Ses kısıklığında hızlı bir rahatlama sağlamak için biberden yardım alabilirsiniz. Rahatsız olan boğazı rahatlatmaya yardımcı olmakta, ağrı ve şişmeyi azaltmaktadır. Aynı zamanda, boğaz enfeksiyonuyla mücadelede de birebirdir. (8)

Limon: Kısılmış olan sesi hızla rahatlamak için limon faydalı olabilmektedir. Boğazı nemli tutmaya yardımcı olurken ağrıyı ve iltihaplanmayı da hafifletmektedir. Buna ek olarak, limonda bulunan yoğun C vitamini enfeksiyonun yayılmasını önleyebilmektedir.

Sarımsak: Sarımsak, ses kısıklığını gidermeye yardımcı olabilecek başka bir bitkisel tedavi yöntemidir. Oldukça güçlü bir bitki olan sarımsak, enflamasyonu önler, ağrıyı azaltır ve iyileşmeyi hızlandırmaya yardımcı olur. (9)

Tarçın: Tarçın, ses kısıklığı belirtilerinin tedavisinde çok yararlıdır. Antiinflamatuar ve antibakteriyel özelliklerden dolayı her türlü tıkanıklığın temizlenebilmesine yardımcı olmaktadır. Ayrıca, kan dolaşımını artırmakta ve hasar görmüş dokuyu iyileştirmektedir. (10)

Kakule: Yeşil kakule, ses kısıklığı tedavisinde kullanılan çok eski bir yöntemdir. Kakule, inflamasyonla karşı savaşabilmekte ve mukozaları rahatlatabilmektedir. (11)

Zerdeçal: Zerdeçal, iyileşmeyi hızlandırmaya, boğazdaki bakteriyel ve viral enfeksiyonlardan kurtarmaya yardımcı olan antibakteriyel ve antiseptik özelliklere sahip olduğu için ses kısıklığını gidermede çok faydalıdır. (12)

Ses Kısıklığı Evde Tedavi Yöntemleri

Isı Tedavisi: Nem ve ısı, ses kısıklığını düzeltmenin en etkili yöntemleridir. Bu yöntemler, ses tellerinin tahrişinin hafifletilmesine yardımcı olmaktadır. Şu şekilde uygulanabilmektedir:

  • Öncelikle, bir havlu alın ve daha sonra omuzlarınızın üzerine örtün.
  • Ardından, kaynatılmış suyla dolu 1 kasenin üzerine eğilin.
  • Sonrasında, havluyla başınızın üzerini kapatarak kaynatılmış sudan buharı almak için derin nefes almaya çalışın.

Ses kısıklığı için tedaviyi daha etkili hale getirmek istiyorsanız, uçucu yağlardan eklemeniz de önerilir:

  • Bir kap suyu kaynatın.
  • Papatya, lavanta ve kekik gibi bazı uçucu yağları ekleyin.
  • Başınızı örtmek için bir havlu kullanın ve tencereden yükselen buharı teneffüs edin.

Ses kısıklığını etkili bir şekilde tedavi etmek için bunu günde en az iki kez uygulayabilirsiniz. (13)

Gargara: Günde birkaç kez sıcak tuzlu su ile yapılan gargara, ses kısıklığını iyileştirmek için etkili bir tedavi yöntemi olabilmektedir. Tuz, mukusun solunum borusundan çıkarılmasına yardımcı olurken, sıcak su boğazdaki tahrişi azaltmaktadır. Antiseptik özelliklere sahip olan tuz, boğaz enfeksiyonunu önlemeye de yardımcı olmaktadır.

  • Bir bardak ılık suya 1 çay kaşığı tuz ekleyin.
  • Tuz tamamen çözülene kadar iyice karıştırın.
  • Bununla günde 2 veya 3 kez gargara yapın. (14)

Nefes alma: Ağızdan nefes almak çoğu zaman boğazla ilgili olan sorunları daha da kötüleştirmektedir. Ağızdan nefes almak boğaz kuruluğuna neden olduğu için boğazı tahriş etmektedir. Bu nedenle, mümkün olduğunca doğal bir şekilde burundan nefes almaya çalışın. Doğru nefes almak, ses kısıklığını tedavi etmede oldukça önemlidir. (15)

Tavsiyeler

  • Mümkün oldukça bağırmaktan kaçınmaya çalışın.
  • Boğazınızı sık sık temizlemekten kaçının; çünkü bu ses kısıklığını daha da ağırlaştıracaktır.
  • Eğer sigara içiyorsanız, bırakın. Ayrıca, kendiniz içmiyorsanız bile etrafınızda bulunan dumanlardan kaçının.
  • Boğazı kurutmaya neden olduğu ve durumu daha da şiddetlendirdiği için alkolden kaçının.
  • Yatak odasında, uyurken boğazınızı nemli tutmaya yardımcı olması için nemlendirici kullanın.
  • Ses tellerini nemli tutmak için gün boyunca düzenli aralıklarla ılık su için.
  • Buhar, solunum yollarınızı açmanıza ve gerekli olan nemi sağlamanıza yardımcı olacağından, sıcak bir duş alın.
  • Alerjileri kötüleştirebileceği veya ses kısıklığını tetikleyebileceği için ortamınızdaki alerjenlerden kurtulmaya çalışın.
  • Dekonjestanları kullanmayınız, bunlar boğazı tahriş edebilir ve kurutabilir.
  • Engelleri azaltmak ve boğazın iç astarını nemli tutmak için derin nefes egzersizleri yapın. (16)

Ses kısıklığına ne iyi gelir detaylarını inceleyiniz