Kızamık Belirtileri


Döküntü ve yüksek ateş kızamık hastalığının ortak belirtileridir. Kulak enfeksiyonu, diyare ve pnömoni ise sık rastlanan komplikasyonlar arasındadır. Kızamık, kızamık virüsünün neden olduğu potansiyel olarak ciddi bir solunum hastalığıdır.

Hastalık çok bulaşıcıdır ve özellikle de virüs, insan vücudunda hayatta kalabileceği için öksürük ve hapşırma yoluyla kolayca yayılmaktadır.

Kirli havayı soluduğunuzda ya da bulaşmış bir yüzeye dokunduktan sonra gözlerinize, burnunuza veya ağzınıza dokunmanız durumunda, özellikle kızamık aşısı olmadıysanız ya da daha önce kızamık hastalığı geçirmediyseniz, kızamığa yakalanabilirsiniz.

Kızamık nasıl anlaşılır? Kişi kızamık virüsüne yakalandığında hemen belirtiler ortaya çıkmamaktadır. Virüs çoğaldığında ve belirtilere neden olmadan vücuda yayıldığında, hastanın asemptomatik olduğu bir inkübasyon süresi yani kuluçka süresi yaşanmaktadır. (1)

Kızamık Başlangıcı Belirtileri

Yapılan araştırmalara göre, kızamık virüsüne maruz kaldıktan sonra ilk belirtinin (yüksek ateş) görülmesi ortalama 8-12 gün sürmektedir. Ateş, genellikle aşağıdakileri belirtilerle ortaya çıkmaktadır:

  • Öksürük
  • Burun akması
  • Konjunktivit veya kırmızı, sulu gözler

Koplik lekeleri adı verilen küçük beyaz lekeler, belirtiler ortaya çıktıktan yaklaşık 2-3 gün sonra ağızda da görünebilmektedir. (2)

  • Koplik lekeleri: Ağız ve boğazda Koplik lekeleri adı verilen küçük, iğne başlı gri-beyaz noktalar ortaya çıkabilmektedir. Koplik lekeleri kızamık belirtilerinin ortaya çıkmasından itibaren iki gün içinde gelişmektedir. Bunlar yanakların iç astarında oluşabilmektedir, bu yüzden görmesi zordur. Tahminen hastaların % 60-70’inde görülmektedir ve döküntüler kaybolduktan sonra 2-3 gün kadar kalabilmektedir. (3)

Belirtiler başladıktan birkaç gün sonra bir döküntüler ortaya çıkmaktadır. Genellikle saç çizgisi üzerinde düz kırmızı lekeler şeklinde başlayan döküntüler daha sonra yüz ve üst boyun bölgesine yayılmaktadır.

Döküntülerin ortaya çıkmasıyla birlikte gelecek 3 gün içinde, döküntü sonunda eller ve ayaklara ulaşmak için vücuda yayılacaktır. Kırmızı lekelerin içinde küçük, yükseltilmiş şişlikler oluşabilir ve lekeler birbirine karışabilir.

Sonuçta döküntü 3 ile 7 gün sürebilmektedir. Ateş ise genellikle döküntü başladıktan 2-3 gün sonrasına kadar devam etmektedir.

Diğer yandan, kızamık hastalığıyla beraber gelen öksürük, 10 güne kadar sürebilmektedir.

Diğer kızamık belirtileri şunları içerebilmektedir:

  • Kas ve karın ağrısı
  • Işığa karşı hassasiyet
  • Boğaz ağrısı
  • Baş ağrısı
  • Şişmiş lenf düğümleri
  • Gözlerin kanlanması (4)

Kızamık Komplikasyonları

Kızamık hastalığı bağışıklık sistemini baskılamaktadır ve bu nedenle de, pek çok komplikasyona sebebiyet verebilmektedir.

Komplikasyonlar 5 yaşın altındaki çocuklarda ve 20 yaş üzerindeki erişkinlerde yaygın olarak görülmektedir. Diğer yandan, A vitamini eksikliği olan ya da HIV / AIDS veya diğer hastalıklar nedeniyle bağışıklık sistemi zayıflamış kişilerde daha kötü sonuçlara yol açabilmektedir.

En sık karşılaşılan komplikasyon, kulak enfeksiyonu ya da otitis media olarak bilinmektedir. Özellikle, 5 yaş altı kızamık geçiren çocukların yüzde 14’ünde görülmektedir. (4)

Otitis media, yetişkinlerde kulak ağrısı, işitme kaybı ve kulak akıntısı ile sonuçlanmaktadır, ancak çocuklar, baş ağrısı, ateş ve denge kaybı da dahil olmak üzere ek belirtiler yaşayabilmektedir. En kötü hallerde kızamık kalıcı işitme kaybına neden olabilmektedir.

Diyare, diğer bir yaygın olarak yaşanan komplikasyonlardan biridir. Kızamık geçirenlerin yaklaşık yüzde 8’ini etkilemektedir. Yaşanan bu diyare dehidrasyona da neden olabilmektedir.

Kızamık, ayrıca ses kutusu (larinks) ve solunum yollarının iltihaplanmasına yol açabilmektedir. Sonuç olarak da, larenjit, bronşit ve krup gibi solunum yolu sorunlarına neden olabilmektedir. (5)

Kızamık Hastalığı Nedir?

Kızamık, oldukça bulaşıcı bir viral enfeksiyondur. Çoğunlukla da çocukluk çağında görülen bir hastalıktır. Vücudun her yerinde döküntülere neden olan kızamığın en karakteristik belirtisi de bu döküntülerdir. Hastalık hem döküntüden önce hem de döküntüden sonraki günlerde bulaşıcı olabilmektedir.

Paramiksovirüs isimli bir virüs türünün neden olduğu kızamık, pnömoni ve ensefalit gibi ciddi komplikasyon riski taşıdığı için küçük çocuklarda ölümün önde gelen nedenlerinden biridir. Kızamık gribe benzer bir şekilde (öksürük, hapşırma, hapşırma ve hava yoluyla) hızla yayılmaktadır, ancak daha önce kızamık geçiren insanlar ya da hastalığa karşı bağışıklık kazananlar (aşılama yöntemi ile) bir daha kızamık hastalığı geçirmemektedir. (6)

Kızamık Nedir? belirtileri daha fazlası için

Kızamık Nedenleri

Kızamık neden olur? Kızamık, Morbillivirüs cinsinden bir paramixovirüs olan rubeola virüsünün neden olduğu enfeksiyondan kaynaklanmaktadır. Virüs kişinin vücuduna solunum ya da ağız yoluyla girmektedir. Sonrasın da ise burun ve boğaz mukusunda yaşamaktadır. Enfekte kişide döküntüler görülmeden öncesinde ve sonrasında virüs oldukça bulaşıcıdır.

Virüs şu şekillerde yayılabilmektedir:

  • Enfekte birisiyle fiziksel temas
  • Öksürdüğünde ya da hapşırdığında, enfekte kişinin yakınında olmak
  • Damlacıkların bulaştığı yüzeye dokunulması (virüs iki saat boyunca aktif kalır) ve sonrasında ellerin ağıza, buruna veya gözlere temas etmesi

Kızamık için risk faktörleri şunları içermektedir:

  • Aşılanmamış olmak ya da daha önce kızamık geçirmemiş olmak
  • Uluslararası yolculuk yapmak
  • A vitamini eksikliği (7)

Kızamık Nedenleri fazlası için tıklayınız

Kızamık Tedavisi

Kızamık nasıl geçer? Kızamık genellikle 14 gün sürmekte ve çoğu insan bu süre sonunda tamamen iyileşmektedir. Kızamık viral bir enfeksiyon olduğu için tedavisinde antibiyotikler kullanılmamaktadır. Uygulanan tedavi belirtileri hafifletme ve olası komplikasyonları önleme üzerine odaklanmaktadır. Seçenekler arasında aşağıdakiler olabilmektedir:

  • Yatak istirahati
  • Bol sıvı içme
  • Ağrı ve ateşi azaltmak için parasetamol
  • Bulaşma riskini azaltmak için kalabalık ortamlardan uzak kalma

Bazı durumlarda, kızamık acil tedavi gerektiren ve hayatı tehdit eden ciddi bir hastalığa dönüşebilmektedir. Bazen, hastalar derhal tıbbi müdahaleyi alsalar bile komplikasyonlar nedeniyle ölebilmektedir.

Tedavi komplikasyona bağlıdır, ancak şunları içerebilmektedir:

  • Hastaneye yatırılma
  • Destekleyici bakım (örneğin hidrasyonu korumak, ateş ve enfeksiyonu kontrol altına almak)
  • Antibiyotikler (bakteriyel enfeksiyonu tedavi etmek için) (8)

Kızamık İçin Hangi Doktora Gidilir?

Kızamık tanısı ve tedavisi için aile hekimine, iç hastalıkları uzmanına ya da cilt hastalıkları uzmanına başvurabilirsiniz. Kızamık olan çocuk için bir çocuk doktoruna başvurabilirsiniz. (9)

Detaylı bilgi almak için bakınız: Kızamık Tedavisi fazlası için tıklayınız