Egzama (Dermatit) Tedavisi


Egzamayı Yönetme Yöntemleri

Egzama yaşayan insanların çoğu, belirtilerin günlük yaşamın ortak yönleri olan sıcak hava, sık duş, sabun, kanallı merkezi ısıtma ve geceleri yatağın aşırı ısınması gibi durumlarla kötüleştiğini söylemektedir.

Egzamayı daha iyi yönetmenize ve alevlenmelerin sıklığını azaltmanıza yardımcı olabilecek şeyler yapabilirsiniz, ancak, daha fazla bilgi ve tavsiye için daima doktorunuza veya dermatoloğunuza başvurmalısınız. (1)

Uygun Hijyeni Sağlamak

Egzama etkileyen cilt, iltihaplı isilik, uçuklar ve siğiller dâhil olmak üzere bir dizi enfeksiyona karşı daha savunmasızdır. Staphylococcus aureus bakteri ikincil isilik enfeksiyonuna neden olabilir ve muhtemelen egzama belirtilerine katkıda bulunabilir.

Yıkama önerileri şunları içerebilmektedir:

  • Ilık hamam ya da duş alın ve sıcak duşlardan kaçının.
  • Normal sabun kullanmayın, çünkü içerdiği maddeler egzama ağırlaştırabilir. Vücudunuzu yalnız ılık suyla yıkayın. Koltukaltı ve kasık için, sabun içermeyen ürünler kullanın.
  • Banyo yağları, banyo yaparken cildi nemlendirmeye yardımcı olabilir.
  • Havluyla kullandığınızda, cildinizi ovmak yerine dokunuşlarla kurutun. (2)

Cilt Tahrişini Azaltmak

Egzama sorunu yaşayan kişi hassas bir cilde sahiptir. Isı veya deterjanlar gibi tahriş edici maddeler kolaylıkla egzamayı tetikleyebilmektedir.

Cilt tahrişini azaltmaya yönelik öneriler şunları içermektedir:

  • Cildi aşırı ısıdan uzak tutun. Çok kalın giysiler giymekten ya da kalın battaniyeler altında yatmaktan kaçınabilirsiniz.
  • Parfümlü, kabarcıklı duş jelleri gibi banyo ürünleri kullanmayın.
  • Tercihen yüzde %100 pamuktan yapılan yumuşak ve pürüzsüz giysiler giyin. Saf yün, polyester veya akrilik gibi cızırtılı malzemelerden kaçının. Giysilerin etiketlerini çıkarın.
  • Herhangi bir kimyasal veya deterjan kullanırken daima koruyucu eldiven giyin.
  • Klorlu havuzlardan kaçının. Klorlanmış bir havuzda yüzmeniz gerekiyorsa, sudan çıkınca cildi nemlendirin. (3)

Uygun Güzellik Ürünlerini Tercih Etmek

Güzellik ürünlerinin kullanımı için öneriler şunları içermektedir:

  • Hipoalerjenik kozmetik ürünlerinin bile cildinizi tahriş edebileceğini unutmayın. Mümkün olduğunca, yüzünüzü makyajdan uzak tutun.
  • Parfüm, kokulu cilt losyonları ve kuvvetli kokulu şampuanlardan kaçının.
  • Yeni bir kozmetik ürününü kullanmadan önce önkol gibi gözle görülemeyen küçük bir cilt üzerinde deneyin. Bir reaksiyon geçirirseniz, ürünü tekrar kullanmayın. (4)

Alerjenlerden Kaçınmak

Bazı durumlarda, egzama çevresel tetikleyicilere karşı alerjik bir reaksiyon olabilir. Dirençli egzaması olan bazı insanların alerji testi (örneğin, ev tozu akarları, küfler ve çimen polenleri gibi ortak çevresel alerjenler için) yaptırması yararlı olabilir.

Isı Değişimlerinden Kaçınmak

Aşırı sıcaklık ve nem değişiklikleri bazen cildi tahriş edebilmektedir. Örneğin, sıcak günlerde klimalı binalara girip çıkmak veya soğuk günlerde ısıtmalı binalarda bulunmak cildi tahriş edebilmektedir.

Sert fiziksel aktivite veya aşırı terlemenize neden olan egzersiz, egzama kaşıntısını tetikleyebilir.

Öneriler şunları içermektedir:

  • Kışın evinizi aşırı ısıtmamaya özen gösterin. Dışarıdayken sıcak bir şekilde giyinin, ancak, eve geri döndüğünüz anda ekstra giysileri çıkarın.
  • Yaz aylarında evinizi aşırı derecede soğutmayın. Klimalar havayı kurutabilir ve cildi tahriş edebilir.
  • Sıcak havalarda sert fiziksel aktivitelerden kaçının. (5)

Diyet

Çoğu durumda, diyet egzamaya neden olmasa da belirtileri kötüleştirebilir. Belirli bir gıdayı yedikten sonra egzamanızın daha da kötüleştiğini fark ederseniz, buna bir istisna olabilirsiniz. Doğru alerji testi ve diyet önerileri için doktorunuza veya diyetisyeninize başvurun.

Asla kendi kendinize teşhis koymayın veya temeli olmayan bir korkuyla bazı gıdalardan kendinizi mahrum bırakmayın. Belli gıdalardan (örneğin süt ürünleri gibi) kaçınılması, beslenme yetersizliklerine neden olabilir. (6)

Bazı Tavsiyeler

Egzamanızı yönetmek için diğer ipuçları şunlardır:

  • Tırnaklarınızı kısa tutun (Cildinizi kaşırken tahriş etmenizi engeller).
  • Duş aldığınız su çok sert bir suysa (minerallerle dolu) veya alkalinse, suyu yumuşatmak için su arıtıcı cihaz almayı düşünün.
  • Sıcak havalarda denizde yüzün, deniz suyunun egzama belirtilerini azalttığı bilinmektedir.
  • Sınırlı sürelerde güneş ışığına çıkın. Bu egzama belirtilerini hafifletmeye yardımcı olabilir. Fakat ultraviyole radyasyonun cilt kanseri ve cildin erken yaşlanması gibi risk faktörleri taşıdığını da unutmayın. Ayrıca güneşe maruz kalma aşırı ısınmaya neden olursa, egzamayı da kötüleştirebilir. (7)

İlaç Tedavisi

Egzama nasıl geçer? Egzama için uygulanan tedavi seçenekleri şunlardır:

  • Nemlendiriciler (yumuşatıcılar)
  • Antiinflamatuar merhemler (topikal kortikosteroidler veya pimekrolimus gibi steroidal olmayan antiinflamatuar merhemler)
  • Kömür katranı (kaşıntıyı azaltmak için)
  • Diyet değişiklikleri (diyetinizi değiştirmeden önce profesyonel bir yardım alın)
  • Ultraviyole radyasyon tedavisi (fototerapi)
  • Oral ilaçlar (tabletler) (8)

Nemlendiriciler

Yumuşatıcı kremler cildi nemlendirmektedir. Cildi temizlemek için her gün nemlendirici kullanın. Duş ve banyo yaptıktan sonra, klimalı veya ısıtmalı bir ortamda yaşarken veya çalışırken nemlendirmek özellikle önemlidir. Sizin için doğru olan yumuşatıcıyı bulana kadar birkaç farklı marka denemeniz gerekebilir. Tavsiye için doktorunuza, dermatoloğunuza veya eczacınıza danışın.

Antiinflamatuar Merhemler

Egzama durumunda antiinflamatuar kremler kullanılabilmektedir. Topikal steroidler (kortikosteroidler) doktor tarafından reçete edilmektedir.

Ağır egzama vakalarında, kısa süreli oral kortikosteroidlerin kullanılması gerekebilir. Bu dikkatli bir tıbbi gözetim altında yapılmalıdır çünkü tabletleri almayı bıraktıktan sonra belirtiler daha da kötüleşebilir. (9)

Kömür Katranı

Etkilenen bölgelere kömür katranı uygulamak, egzama kaşıntısını azaltmanın bir başka yoludur. Kömür katranının güçlü bir kokusu vardır ve dokunduğu kumaşları leke bırakmaktadır. Aynı zamanda, bazı insanlarda cildini tahrişine neden olabilmektedir. Sadece egzama yönetiminde tecrübeli bir doktorun gözetiminde kullanılmalıdır.

Ultraviyole Radyasyon Tedavisi (Fototerapi)

Ultraviyole radyasyona maruz kalma, kronik egzama belirtilerini azaltmaya yardımcı olabilir.

Oral Antiinflamatuar İlaçlar

Egzamadan etkilenen insanların çoğu, tek başına krem ve merhemlerle durumu idare edebilmektedir. Ağız yoluyla verilen ilaç, egzaması tedaviye dirençli olan kişilere yardımcı olabilirken, yan etkileri arasında yüksek tansiyon, her tür enfeksiyona duyarlılık artışı ve ruh ve davranış değişiklikleri bulunmaktadır. (10)

Egzama İçin Hangi Doktora Gidilir?

Egzama teşhisi ve tedavisi için bir dermatolog yani cilt hastalıkları uzmanından yardım alabilirsiniz. (11)

Egzama (Dermatit) Nedir?

Egzama, her yaşta ortaya çıkabilmesine rağmen, sıklıkla çocukları ve gençleri etkileyen bir cilt durumudur. Diğer adıyla dermatit olarak da bilinen egzama, vücuttaki farklı cilt bölgelerini etkileyebilmektedir. Egzama için ortak alanlar arasında eller, kafa derisi, dirsekler ve dizlerin arkasında bulunmaktadır, ancak genital de dâhil olmak üzere cildin herhangi bir bölgesinde egzamanın ortaya çıkması mümkündür.

Değişik egzama tipleri bulunmaktadır ve başlıca belirtileri kaşıntılı, kuru ve ağrılı ciltlerdir. Egzama bulaşıcı değildir ve başkalarına geçirilemez. Bununla birlikte, sıklıkla egzamayla birlikte cilt çatlamaları olduğu için cilt daha kolaylıkla enfekte olabilmektedir. Kaşıntılı cilt bakteri, virüs veya mantarları ortaya çıkarabilmektedir. (12)

Egzama nedir detaylarını inceleyiniz

Egzama (Dermatit) Belirtileri

Egzama nasıl anlaşılır? Egzama başlangıcı ve sonrası belirtileri kişiden kişiye farklılık gösterebilmektedir ve genellikle aşağıdakilerden herhangi birini içerebilmektedir:

  • Genellikle geceleri veya aşırı sıcaklıklar sırasında kötüleşen kaşıntı
  • Özellikle eller, bilekler, ayaklar, ayak bilekleri, boyun, üst göğüs, diz ve dirseklerin bükülme bölgesinde ve bebeklerde kafa derisi ve yüz bölgesinde kırmızı-koyu kahverengi lekeler
  • Küçükten orta seviyeye kadar yükselen şişlikler (çizildiğinde içinden sıvı akabilir ve kabukları dökülebilir)
  • Kuru, kalınlaşmış, çatlamış, pullu bir cilt
  • Çizildiğinde şişen ve tahriş olan hassas bir cilt (13)

Egzama belirtileri daha fazla bilgi için

Egzama (Dermatit) Nedenleri

Sağlıklı cilt nemi korumak ve vücudunuzu çevresel zorluklardan korumak için bir bariyer görevi görmektedir. Cildin etkili bir bariyer olma özelliğini bozan herhangi bir faktör, nem kaybına sebebiyet verebilir; bu da, kuruluğa, alerjenlere, tahriş edici maddelere ve bakterilere neden olabilmektedir. Neticesinde de iltihaplanma ve enfeksiyon ortaya çıkabilmektedir.

Egzama neden olur? Egzamanın potansiyel nedenleri şunlardır:

  • Cildin kurumasına neden olan faktörler
  • Cildin bariyer işlevini etkileyen genetik mutasyonlar
  • Bağışıklık sistemi bozuklukları

Tetikleyici faktörler olarak adlandırılan bazı maddeler veya koşullar, egzamanın parlamasına neden olabilir. Bu tetikleyici faktörler şunlar olabilir:

  • Sabunlar ve deterjanlar, yün, cilt enfeksiyonları, kuru cilt, düşük nem, ısı, terleme veya duygusal stres gibi tahriş edici maddeler.
  • Toz akarları, polen, küf veya gıdalar gibi alerjenler (14)

Egzama nedenleri daha fazla detay için