Aşırı Terleme Tedavisi


Aşırı terleme problemi genellikle ciddi bir durumdur değildir. Çoğu zaman, kişinin günlük aktivitelerine müdahale etmekte, kişiye sıkıntı vermekte ve endişeye neden olabilmektedir. Aşırı terleme problemi yaşayan insanlar, bu durumdan çok muzdarip olsa da, çoğu zaman utandığından ya da tedavisinin mümkün olabileceğinden şüphe ettiği için bir doktora başvurmamaktadır.

Diğer yandan, tıbbi bir aciliyet oluşturmasa da, altta yatan başka bir sağlık probleminden kaynaklanma ihtimali bulunduğu için bir doktora başvurmakta fayda vardır.

Aşırı terleme nasıl geçer? Aşırı terleme için uygulanabilecek tedavi yöntemleri sürekli olarak geliştirilmektedir ve birçok etkili tedavi yöntemi de mevcuttur. Çoğu durumda, önce daha az invaziv tedaviler önerilmektedir. Aşırı terleme tedavisi için seçenek olabilecek yöntemler şöyle sıralanmaktadır: (1)

Yaşam Tarzı Değişiklikleri

Yaşam tarzı değişiklikleri aşırı terleme problemini tedavi etmese de, belirtileri iyileştirmeye ve kişinin kendisini daha iyi hissetmesine yardımcı olabilmektedir. Alınabilecek yaşam tarzı önlemleri örnekleri arasında şunlar bulunmaktadır:

  • Baharatlı yiyecekler ve aşırı alkol tüketiminde sınırlandırmalar yapmak
  • Deodorantın aksine antiperspirantlar kullanmayı tercih etmek
  • Aşırı teri çeken koltukaltı pedlerini kullanmak
  • Kısıtlayıcı, sıkı ve rahatsız edici kıyafetler giymekten kaçınmak
  • Terlemeyi teşvik etmeyen ve oluşan teri emen malzemelerden yapılan giysileri tercih etmek
  • Günde en az iki kez çorap değiştirmek ve her gün farklı ayakkabı giymek (2)

İlaç Tedavisi

  • Antiperspirantlar

Düzenli olarak kullanılan antiperspirant, aşırı terlemeyi kontrol altında tutmaya yardımcı olmuyorsa, alüminyum klorür içeren daha güçlü bir antiperspirant reçete edilebilmektedir. Bu, genellikle yatmadan önce etkilenen bölgelere uygulanmaktadır. Sabah ise uygulanan bölgeler suyla yıkanmaktadır.

  • Antidepresanlar

Depresyonu tedavi etmek için kullanılan bazı ilaçlar, aynı zamanda, aşırı terlemeyi engelleme etkisine sahip olabilmektedir. Ayrıca, anksiyete durumu nedeniyle tetiklenen aşırı terleme problemi yaşayan kişilerde terlemeyi azaltmaya yardımcı olabilmektedir. (3)

  • Sinirleri Bloke Eden İlaçlar

Bazı ilaçlar, bazı sinirler arasındaki iletişimi sağlayan kimyasalları engellemektedir. Bu nedenle, bu tarz ilaçlar aşırı terlemeyi azaltmaya yardımcı olabilmektedir, ancak potansiyel yan etkileri arasında bulanık görme, ağız kuruluğu ve mesane problemleri bulunmaktadır.

Botoks

Botulinum toksin enjeksiyonları sinirler ve ter bezleri arasındaki iletişimi engellemek için kullanılmaktadır. Aşırı terleme problemi yaşayan kişinin her vücut bölümüne birkaç enjeksiyon yapılmaktadır. Botoks uygulamasının etkisi ise 6 ile 12 ay kadar uzun sürebilmektedir. Daha sonrasında başka enjeksiyonların yapılması gerekli olabilmektedir. (4)

İyontoforez Tedavisi

Burada, ter bezlerinin tıkanmasına yardımcı olmak için su veya ıslak ped aracılığıyla etkilenen bölgelere zayıf bir elektrik akımı sağlayan bir cihaz uygulanmaktadır.

Bu tedavi yönteminde, ter bezlerinin tıkanmasını sağlamak için su ya da ıslak ped kullanılarak etkilenen bölgelere zayıf bir elektrik akımı verilmektedir. El veya ayaklar için uygulandığında, el ve ayaklar akımın geçtiği suya yerleştirilmektedir. Koltuk altlarında kullanılması söz konusu ise her koltuk altına ıslak bir ped yerleştirilmektedir.

Aşırı terlemeden muzdarip olan kişinin her seansı genellikle 20 ile 30 dakika arasında sürmektedir. Üç ile dört hafta boyunca günde iki kez tedavi uygulanmaktadır.

Tedaviden sonraki bir veya iki hafta terlemede azalmalar meydana gelebilmektedir. Belirtilerin şiddetine bağlı olarak bir ile dört haftalık aralıklarla tekrar tedavi gereklidir. Bu tedavi yöntemi hamile veya kalp pili olan hastalar için kullanılmamaktadır. (5)

Aşırı Terleme Ameliyatları

Ter Bezlerinin Alınması: Aşırı terleme sadece koltuk altlarında meydana geliyorsa, orada bulunan ter bezlerinin çıkarılması terlemeyi azaltmaya yardımcı olabilmektedir. Ter bezlerini almak için uygulanabilecek çeşitli teknikler arasında şunlar bulunmaktadır:

  • Cilt üzerine küçük kesikler yapılmakta ve bezlere girip liposuction veya kazıma uygulanmaktadır.
  • Ter bezlerini parçalamak için cilt üzerine elektromanyetik radyasyon yayan bir cihaz uygulanmaktadır.
  • Cilt üzerine küçük bir kesik yapılmakta, sonrasında ise bir lazer yardımıyla bezler yok edilmektedir. (6)

Sinir Cerrahisi: Diğer tedavi yöntemlerinin istenilen sonuçları vermediği şiddetli aşırı terleme vakalarında, sinir cerrahisi bir seçenek olabilmektedir. Ellerde terlemeyi tetikleyen omurilik sinirleri kesilmekte, yakılmakta veya kıstırılmaktadır. Bununla birlikte, bazen bu tekniğin vücudun diğer bölgelerindeki termelerin artmasına yol açabileceği düşünülmektedir. (7)

Aşırı Terleme İçin Hangi Doktora Gidilir?

Aşırı terleme problemlerinin tanısı ve tedavisi için dermatoloji (cildiye) bölümüne başvurulmaktadır. (8)

Aşırı Terleme Nedir?

Tıbbi ismi hiperhidroz olan aşırı terleme, sıcaklık veya egzersiz ile alakalı olmayan anormal derecede terleme durumudur. Kişi giysilerini ıslatacak ya da ellerinden ter damlayacak kadar terleyebilmektedir. Normal olan günlük aktivitelere müdehale etmesinin yanı sıra, bu tür şiddetli bir terleme problemi, kişide sosyal kaygıya ve utanmaya neden olabilmektedir.

Aşırı terleme için uygulanabilecek olan tedavi genellikle, kuvvetli antiperspirantlar reçete edilmesiyle başlayabilmektedir. Antiperspirantlar durumun kontrol altına alınmasına yardımcı olmazsa, farklı ilaçlar ve terapiler denenmesi gerekebilmektedir. Daha şiddetli vakalarda, doktor ter bezlerini çıkarmak veya aşırı terlemeden sorumlu olan sinirleri kesmek için ameliyat önerebilmektedir. Bazı durumlarda ise altta yatan neden tespit edilmekte ve tedavi ona göre şekillendirilmektedir. (9)

Aşırı Terleme Belirtileri

Hiperhidroz yani aşırı terleme, kişinin normal aktivitelerini engelleyebilen terleme olarak tanımlanmaktadır. Aşırı terleme atakları haftada en az bir kez açık bir neden olmadan ortaya çıkabilmekte ve sosyal yaşamı veya günlük aktiviteleri etkileyebilmektedir.

Aşırı terleme nasıl anlaşılır? Aşırı terleme başlangıcı ve sonrası belirtileri şunları içermektedir:

  • Ellerin nemlenmesi veya avuç içlerinin ıslanması
  • Ayakların nemlenmesi veya ayak tabanlarının ıslanması
  • Sık sık terleme
  • Gözle görülebilecek bir şekilde ter nedeniyle giysilerin ıslanması (10)

Aşırı Terleme Nedenleri

Aşırı terleme neden olur? Aşırı terleme altta yatan tıbbi bir durumdan kaynaklanmıyorsa, bu durum primer yani birincil hiperhidroz olarak adlandırılmaktadır. Bu durum, ter bezlerinin tetiklenmesinden sorumlu sinirler aşırı aktif olduğunda ve gerekmediğinde bile aşırı terleme meydana geldiğinde oluşmaktadır. Primer hiperhidroz kısmen de olsa genetik faktörlerden kaynaklanabilmektedir.

Diğer yandan, aşırı terleme problemi, altta yatan tıbbi bir koşuldan kaynaklanıyorsa, bu duruma sekonder hiperhidroz denmektedir. Aşırı terlemeye neden olabilecek sağlık koşulları şunlardır:

  • Diyabetik hipoglisemi
  • Endokardit (kalbin iç tabakasında meydana gelen enfeksiyon)
  • Yüksek ateş
  • Genelleştirilmiş anksiyete bozukluğu
  • Kalp krizi
  • Sıcak çarpması
  • HIV / AIDS
  • Hipertiroidizm (aşırı aktif tiroid)
  • Lösemi
  • Sıtma
  • Bazı ilaçları
  • Menopoz
  • Non-Hodgkin lenfoma
  • Aşırı kilo ya da obezite
  • Stres
  • Tüberküloz (11)