Amfizem Belirtileri


Amfizem belirtileri hafif ile şiddetli arasında değişebilmektedir. Nefes darlığı (dispne), öksürük ve egzersiz sonrasında solunum güçlüğü çekme en sık yaşanan belirtiler arasında sayılabilir. Amfizem, uzun süreli (kronik) ve ilerleyen bir rahatsızlıktır. Genellikle de, belirtiler zamanla daha da kötüye gitmektedir.

Amfizem başlangıcı kademeli olduğu için, maalesef geri döndürülemez hasar oluşana kadar pek çok vakaya teşhis konulamamaktadır. Amfizeme sahip olan hastalarda kötüleşen belirtiler (alevlenmeler olarak da adlandırılmaktadır) sık görülmektedir. Alevlenmeler hastalık ilerledikçe daha da sık ortaya çıkmaktadır.

Amfizem nasıl anlaşılır? Amfizemin en sık rastlanan belirtileri şunlar olabilmektedir:

  • Siyanoz (dudak, parmak ucu ve cildin mavi bir renk alması, bu durum kandaki düşük oksijen seviyesinden kaynaklanmaktadır)
  • Ödem (şişme, genellikle ayaklarda ve ayak bileklerinde ortaya çıkmaktadır)
  • Yorgunluk
  • Baş ağrısı (özellikle, uyku sırasında karbondioksit oluşması sonucu sabahları uyanınca ortaya çıkmaktadır)
  • İstenmeyen kilo kaybı (1)

Amfizeme sahip olan hastalarda sıklıkla kronik bronşit de bulunmaktadır. Kronik bronşit, 2 yıl üst üste en az 3 ay boyunca ortaya çıkan öksürükle karakterize edilen bir durumdur.

Diğer amfizem belirtileri ise şunları içerebilmektedir:

  • Göğüs şeklinde deformasyon (yani akciğerlerin ve göğüs duvarının genişlemesinden kaynaklanan göğüs şeklindeki değişiklikler ve nefes alma kaslarının etkisiz kullanımı)
  • Teneffüs esnasında hırıltılar yaşanması
  • Nefes sesinin ve kalp sesinin azalması (çoğunlukla bir stetoskop aracılığıyla duyulur)
  • Solunum kaslarının düzensiz hareketi (örneğin, inspiratuar ekskurisyon)
  • Soluk verme süresince uzun süre soluk verme ve homurdanma
  • Konuşma sırasında göğüs titreşimi yaşama (dokunsal fremit) (2)

Amfizem hastalığı ilerledikçe, çoğu hasta en ufak bir harekette, hatta otururken bile nefes darlığı çekmeye başlamaktadır. Genellikler, dudaklar büzülerek soluk verme başlanır. Bu yöntemde, büzülen dudaklarla soluk verme durumunda her bir nefes daha etkili kullanılabilmektedir.

Amfizem hastası olan kişi devamlı öne eğilme ihtiyacı hissetmeye başlamakta, bu durumda da, kollarını önündeki bir yüzey veya dizlerinin üzerinde tutarak beklemektedir. Bu pozisyon, nefes alma kaslarını (diğer bir deyişle solunum esnasında normalde kullanılmayan arka, karın veya boyun kasları) daha etkili bir şekilde kullanmalarını sağlayarak nefes almanın kolaylaşmasına yardımcı olabilir. (3)

Acil Tıbbi Yardım Gerektiren Amfizem Belirtileri

Amfizem belirtilerine sahip olan insanlarda genellikle, belirtiler aniden kötüleşmektedir. Bu olduğunda, nefes almanız oldukça zorlaşmaktadır. Ayrıca göğüs sıkışması, daha fazla öksürme, balgam değişikliği ve ateş de ortaya çıkabilir.

Bu şekilde kötüleşen amfizem belirtilerinden herhangi birine sahip olmanız durumunda, bir doktora başvurmak son derece önemlidir.

Doktorunuz, amfizem belirtilerinin aniden neden bu kadar kötüleştiğini anlamaya çalışacaktır. Bazen, bu belirtilere akciğer enfeksiyonu da neden olmaktadır. Bu durumda, enfeksiyonu tedavi etmek için antibiyotik reçete edebilmektedir.

Aynı zamanda, nefes almayı kolaylaştırmak için ek ilaçlara da başvurabilir. Bu ilaçlar arasında bronkodilatörler ve glukokortikosteroidler bulunmaktadır.

Doktorunuz, şu durumlarda hastanede tedaviye etmenizi tavsiye edebilir:

  • Nefes almada zorluk çekiyorsanız
  • Konuşmada zorlanıyorsanız
  • Dudak veya tırnakların morarması ya da grileşmesi
  • Zihinsel olarak uyanık değilseniz
  • Kalp atışınız çok hızlı ise

Bu tarz kötüleşen belirtilerin tedavisi evde yapılamamaktadır. (4)

Amfizem Komplikasyonları

Amfizem bir takım komplikasyonlara neden olabilmektedir. Maalesef, hastalıkta ölüm oranların da yüksektir. Anksiyete, depresyon ve uyku bozuklukları amfizemi olan hastalarda oldukça sık rastlanan komplikasyonlardır.

Diğer amfizem komplikasyonları ise şunlardır:

  • Kor pulmonale (pulmoner hipertansiyon ve sağ kalp yetmezliği)
  • Kalp yetmezliği
  • Pnömoni ve diğer akciğer enfeksiyonları
  • Pnömotoraks (akciğerdeki hava kaçağı)
  • Polisitemia vera (kandaki düşük oksijen seviyelerine karşılık olarak oluşan aşırı kırmızı kan hücresi üretimi ve küçük kan damarlarının bloke olması)
  • Solunum yetmezliği (5)

Amfizem Nedir?

Amfizem, alveol olarak adlandırılan akciğerlerin doğal hava boşluklarının büyüdüğü, ancak, aynı zamanda, sayılarının da azaldığı kronik bir akciğer durumudur. Alveolleri çevreleyen doku, elastikiyetini kaybetmektedir. Bu nedenle de, hava boşlukları normalde olduğu gibi genişleyememekte ve küçülememektedir. Bu durum, akciğerler tarafından kan dolaşımına aktarılan oksijen miktarını azaltmakta ve nefes almanızı zorlaştırmaktadır.

Amfizem genellikle sigara gibi toksinlere maruz kalmanın yanı sıra hava kirliliği, toz, kimyasal dumanlar ve tahriş edicilerden kaynaklanmaktadır. Yaşlı yetişkinlerin amfizemden etkilenme olasılığı daha yüksektir. Diğer yandan, amfizeme sahip olan birçok insan bu rahatsızlığa sahip olduğunun bile farkında değildir. (6)

Amfizem Nedir? detayı için bakınız

Amfizem Nedenleri

Amfizem neden olur? Amfizemin asıl nedeni, havadaki tahriş edicilere uzun süre maruz kalmadır. Havadaki tahriş ediciler şunları içermektedir:

  • Tütün dumanı
  • Esrar dumanı
  • Hava kirliliği
  • Kimyasal dumanlar ve toz

Nadiren de olsa, amfizem, akciğerlerdeki elastik yapıları koruyan bir proteinin eksikliğinden de kaynaklanmaktadır. Buna alfa-1-antitripsin eksikliği amfizemi denmektedir.

Amfizem gelişme riskini artıran faktörler arasında şunlar bulunmaktadır:

  • Sigara içmek
  • İkinci el sigaraya maruz kalmak
  • Artan yaş
  • Meslek nedeniyle dumanlara veya toza maruz kalmak
  • İç ve dış hava kirliliğine maruz kalmak (7)

Daha fazla Amfizem Nedenleri için

Amfizem Tedavisi

Amfizem nasıl geçer? Amfizem tedavisinin amacı, belirtileri hafifletmek, daha kolay nefes almanıza ve genel sağlığınızı geliştirmeye odaklanmaktadır. Tedavi her kişi için farklı olabilmektedir ve belirtilerin hafif, orta ve şiddetli olmasına dayanmaktadır. Tedavi seçenekleri arasında ilaçlar, pulmoner rehabilitasyon veya amfizem ameliyatı olabilmektedir. Amfizemi tamamen iyileştirecek bir tedavi seçeneği olmasa da, erken tedavi, hastalığın ilerlemesinin yavaşlamasına yardımcı olabilir.

Amfizem tedavisinin hedefleri şöyledir:

  • Belirtilerin herhangi bir yan etki olmadan en aza indirilmesi
  • Hastalığın ilerlemesini yavaşlatmak
  • Egzersiz toleransını geliştirmek (aktif kalma beceriniz)
  • Komplikasyonları ve ani başlangıç problemlerini önleme ve tedavi etme
  • Genel sağlığın iyileştirilmesi (8)

Amfizem İçin Hangi Doktora Gidilir?

Amfizem tanısı ve tedavisi için bir göğüs hastalıkları uzmanına başvurabilirsiniz. (9)

Amfizem Tedavisi detaylı bilgi için bakınız