Tip 2 Diyabet Hastalığı Nedir?


Diyabet, vücudun enerji için yakıt depolayamadığı ve kullanamadığı bir durumdur. Vücudun ana yakıtı, yiyeceklerden alınan glikoz isimli bir şekerdir. Glikoz kana girer ve hücreler tarafından enerji için kullanılır. Glikoz kullanmak için, vücudun pankreas tarafından yapılan insülin adı verilen bir hormona ihtiyacı vardır. İnsülin önemlidir, çünkü glikozu kan bırakır ve vücudun hücrelerine girmesini sağlar. (1)

Diyabet, vücut insülin üretmediğinde ya da yeterli insülin uygun şekilde kullanamadığında gelişir. Diyabetli bazı insanlar için vücut insüline direnç gösterir. Bu vakalarda, insülin hala üretilir, ancak vücut insülinin etkisine gerektiği gibi cevap vermez. Buna insülin direnci denir. Yeterli insülin ya da insülini uygun bir şekilde kullanamama sonucunda kanda yüksek seviyede glikoz veya hiperglisemi görülür.

Tip 1 diyabet ve tip 2 diyabet olmak üzere iki tip diyabet bulunmaktadır. Tip 2 diyabette pankreas yeterli insülin üretemez veya vücut üretilen insülini düzgün şekilde kullanmaz. Diyabetli kişilerin yaklaşık % 90’ı, daha önce yetişkin başlangıçlı diyabet olarak da adlandırılan tip 2 diyabete sahiptir. Bununla birlikte, obezite artışı nedeniyle giderek daha fazla çocukta tip 2 diyabet tanısı konmaktadır. (2)

Tip 2 Diyabet Belirtileri

Tip 2 diyabet başlangıcı olan birçok kişi herhangi bir belirti göstermez. Tip 2 diyabet daha geç bir yaşta yaygın olarak (fakat her zaman değil) teşhis edildiğinden, bazen belirtiler yaşlanmanın bir parçası olarak da görülür. Bazı vakalarda, tip 2 diyabet tanısı konduğunda diyabet komplikasyonları zaten ortaya çıkmaya başlamıştır.

Tip 2 diyabet nasıl anlaşılır? Tip 2 diyabet belirtileri şunları içerir:

  • Aşırı susamış olmak
  • Daha fazla idrara çıkma
  • Yorgun ve bitkin hissetme
  • Artan iştah
  • Yavaş iyileşen kesiklere ve yaralara sahip olmak
  • Kaşıntı, deri enfeksiyonları
  • Bulanık görme
  • Yavaş yavaş kilo almak
  • Ruh hali değişimleri
  • Baş ağrısı
  • Baş dönmesi
  • Bacak ağrısı (3)

Tip 2 diyabet belirtileri fazlası için tıklayınız

Tip 2 Diyabet Nedenleri

Tip 2 diyabet neden olur? Tip 2 diyabet, vücudun yeterli miktarda insülin üretmemesi ya da üretilen insülini düzgün şekilde kullanamaması durumudur.

Pankreas, insülin üreten organdır. Tip 2 diyabet, bu kan şekeri (glikoz) seviyelerini düzenleyen yeterli insülini üretmediğinde veya üretileni kullanamadığında insülin direnci oluşmaktadır. Pankreasın neden bazı insanlar için gerektiği gibi çalışmadığı veya bir insanın neden insülin direnci geliştirdiği açık değildir. Bununla birlikte, doktorlar, bu değişikliklerin belirli risk faktörlerine sahip kişiler için daha olası olduğunu söylemektedir. Başlıca risk faktörleri ise şunlardır:

  • Yaş (40 yaşın üstünde olmak)
  • Yakın aile bireylerinin diyabet öyküsü (genetik)
  • Vücut kitle indeksinin 30’un üzerinde olması (fazla kilolu veya obez olmak)
  • Güney Asya, Çin, Afrika-Karayipler veya siyah Afrikalı etnik kökene sahip olmak (ırk)

Diğer riskler arasında ise yeterince egzersiz yapmamak ve sağlıksız bir diyetle beslenmek bulunmaktadır. (4)

Tip 2 diyabet nedenleri detayı için bakınız

Tip 2 Diyabet Tedavisi

Tip 2 diyabet nasıl geçer? Tip 2 diyabet hastalığının herhangi bir tedavisi bulunmamaktadır, ancak kontrol altına almak için yapılabilecek bazı yöntemler bulunmaktadır. Yemek alışkanlıklarında ve yaşam tarzında yapılan bazı değişiklikler diyabet ilaçlarıyla dengelenerek kan şekerini sağlıklı seviyede tutmaya yardımcı olabilmektedir.

  • Ne yediğinizi planlayın ve dengeli bir yemek planı uygulayın.
  • Düzenli egzersiz yaparak vücut sağlığını destekleyin.
  • Reçete edildiyse ilaçları zamanında ve düzenli olarak alın.
  • Evde kan şekeri ve kan basıncınızı kontrol edin.
  • Diyabet doktorunuzla düzenli olarak görüştüğünüzden ve gerekli testlerin gerekli zamanlarda yapıldığından emin olun. (5)

Tip 2 Diyabet Ameliyatı

Tip 2 diyabetin tedavisi için herhangi bir ameliyat bulunmamaktadır, ancak tetikleyici faktörleri kontrol altına almak için diğer tıbbi koşullara ameliyat uygulanabilmektedir. Örneğin, obezite problemi varsa mide cerrahisinden (bariatrik cerrahi) yararlanılmaktadır. (6)

Tip 2 Diyabet İçin Hangi Doktora Gidilir?

Tip 2 diyabet teşhisi ve tedavisi için başvurabileceğiniz doktorlar şunlardır:

  • Aile hekimi
  • Dâhiliye uzmanı (iç hastalıkları uzmanı)
  • Çocuk doktoru
  • Diyetisyen
  • Endokrinolog (metabolizma hastalıkları uzmanı) (7)

Daha fazla tip 2 diyabet tedavisi için

Tip 2 Diyabete Ne İyi Gelir?

Tip 2 Diyabet Bitkisel Tedavisi

Kudret narı: Pankreas insülin salınımını arttırmaya yardımcı olur ve insülin direncini önler. Bu nedenle, kudret narı, hem tip 1 hem de tip 2 diyabet için faydalıdır. Bununla birlikte, insülin tedavisinin tamamen yerine geçmek için kullanılamaz. (8)

Tarçın: Tarçın, insülin aktivitesini uyararak kan şekeri seviyelerini düşürür. Diyabeti önleme ve diyabetle mücadeleye yardımcı olabilecek biyoaktif bileşenler de içerir. Özellikle kontrolsüz tip 2 diyabet vakalarında kan şekeri seviyesini düşürmede etkili bir seçenek olabilmektedir. (9)

Yeşil çay: Yeşil çay güçlü antioksidan, hipoglisemik etkilere ve yüksek polifenol içeriğine sahiptir. Polifenoller, kan şekerlerinin kontrollü salımına yardımcı olmaktadır. (10)

Çemen otu: Çemen otu, şeker hastalığını kontrol altına almak, şeker toleransını arttırmak ve hipoglisemik etkinliği nedeniyle kan şekeri düzeylerini düşürmek için kullanılabilen bir bitkidir. Aynı zamanda insülinin salgılanmasını da uyarır.

Bektaşi üzümü: Amla olarak da bilinen bektaşi üzümü, C vitamini bakımından zengindir ve pankreasın düzgün çalışmasını teşvik etmektedir. (11)

Sarımsak: Allium sativum olarak da bilinen sarımsak, antioksidan özelliklere ve mikro dolaşım etkilerine sahiptir. Sarımsak kan şekeri düzeylerini düşürmeye yardımcı olur.

Guava: Guava meyvesi C vitamini ve lif bakımından zengin olduğu için kan şekeri seviyelerinin korunmasına yardımcı olmaktadır. Diyabet için çok etkili olduğu söylenmektedir. Avantajlarını elde etmek için kabuğunu soyarak günde 1 adet tüketin.

Aloe vera: Aloe vera suyu şeker hastalarında şeker seviyesini kontrol etmeye yardımcı olur. Fito steroller açısından zengin olan aloe vera, tip 2 diyabet hastalarına anti-hiperglisemik etkiler gösterir. (12)

Tip 2 Diyabet Evde Tedavi Yöntemleri

Su: Su, vücudun şeker seviyelerini harekete geçirmeye yardımcı olur ve aynı zamanda vücut için sağlıklı olan glikoz seviyesini korur. Araştırmalar gösteriyor ki, günde 2,5 litre su tüketmek şeker hastalığı nedeniyle problemler yaşayan insanlara oldukça yardımcı olabilmektedir.

Güneş: Güneş ışığı, vücudun içindeki kan şekeri seviyelerinin kontrolünde gerçekten gerekli olan D vitamininin en doğal kaynağıdır. Diyabete yardımcı olacak ve sizi sağlıklı kılacak olan güneş ışınlarına sabahın erken saatlerinde çıkmaya çalışın. (13)

Tavsiyeler

  • Lif, kan şekeri seviyelerini kontrol ederken vücudunuzu kalp rahatsızlıklarına karşı da koruyabilmektedir. Tahıllardan oluşan gıdaları daha sık tüketin.
  • Şekerli içecekler, kahve veya hatta çay yerine su içmeyi tercih edin.
  • Bitkisel yağlar, kabuklu kuruyemişler ve tohumlar gibi daha sağlıklı yağları tüketin
  • Et ve diğer işlenmiş vejetaryen olmayan gıdalardan kaçının; kümes hayvanları veya balıklar daha sağlıklı seçimler olabilmektedir. (14)
  • Kan şekeri düzeylerini düzenli olarak izlemek, ne zaman doktora danışacağınızı veya ne kadar dalgalandığını bilmenize yardımcı olacaktır.
  • Günlük olarak sağlıklı yiyecekleri yemeyi ve belirli bir saatte egzersiz yapmayı deneyin.
  • Vitamin D, vücudun insülin üretmesi için çok önemlidir. Bu nedenle, birkaç dakika boyunca kendinizi güneş ışığına maruz bırakmak vücuda yeterli miktarda D vitamini almak ve böylece diyabet üzerinde kontrol sahibi olmak için yardımcı olacaktır.
  • Düzenli egzersiz yaparak kan basıncını ve kolesterol düzeylerini kontrol altında tutun.
  • Şeker hastalığı kişiyi diş eti enfeksiyonlarına daha yatkın bir hale getirebilir, bu nedenle günde iki kez fırçalamak veya diş ipi kullanmak faydalı olabilir.
  • Sigara, kardiyovasküler hastalıklar gibi çeşitli diyabet komplikasyonların riskini artırabilir. Bu nedenle sigarayı bırakın veya başka herhangi bir tütün ürününü kullanmayın.
  • Alkol alımı, yediğiniz veya içtiğiniz gıdalara bağlı olarak yüksek ya da düşük kan şekerine neden olacaktır. Bu nedenle diyabetten kurtulmak için alkol almayı bırakın ya da ılımlı bir şekilde tüketin.
  • Stres, insülinin düzgün çalışmasını önleyebilmektedir, bu nedenle, şeker hastalığına neden olan önemli bir faktördür. Stres, kan şekeri düzeylerini daha da yükseltmektedir. Bu yüzden hedeflerinizi veya limitlerinizi yeteneğinize göre ayarlayın. Ayrıca bazı rahatlama tekniklerini (meditasyon, yoga) öğrenmeyi deneyin.
  • Düzenli ve vücudun ihtiyacı olduğu kadar uyumaya çalışın.
  • Kan şekeri düzeylerinde dalgalanma yaşarsanız derhal bir doktora danışın. (15)