Sedef (Psöriyazis) Hastalığı Belirtileri


Çoğu sedef hastalığı başlangıcı ve gelişimi vakası, birkaç hafta veya ay boyunca sorunlara neden olan döngüleri takip etme, sonrasın da ise hafifleme veya durma eğilimindedir.

Farklı sedef hastalığı türleri bulunmaktadır. Normalde, insanlar aynı anda tek bir tür sedef hastalığına sahip olurlar, ancak iki farklı türün de birlikte görülebildiği durumlar olabilmektedir. Bir tür başka bir türe değişebilir veya daha ciddi olabilir.

Sedef hastalığı nasıl anlaşılır? Sedef hastalığının yaygın türleri ve belirtileri şunlardır: (1)

Plak Sedef Hastalığı

Sedef hastalığı vakalarının % 80’ini oluşturan en yaygın sedef hastalığı türüdür. Belirtileri, gümüş pullarla kaplı kuru, kırmızı deri lezyonları ve plak olarak bilinmektedir. Normalde dirsekleriniz, dizleriniz, kafa deriniz ve belinizde oluşurlar ancak vücudunuzun herhangi bir yerinde de görünebilirler. Plaklar kaşıntılı ya da ağrılı veya her ikisi birden olabilir. Şiddetli durumlarda, eklemlerinizin çevresindeki cilt çatlayabilir ve kanayabilir. (2)

Guttat Sedef Hastalığı

Bu normal olarak streptokok boğaz enfeksiyonu sonrasında ortaya çıkar ve çocuklar ve gençler arasında daha sık görülür. Göğsünüzde, kollarınızda, bacaklarınızda ve kafa derinizde küçük (1 cm’den veya 1/3 cm’den daha az) damla biçimli yaralara neden olur. Guttat sedef hastalığının tamamen kaybolma ihtimali yüksektir, ancak bazı insanlar plak sedef hastalığı geliştirmeye devam etmektedir. (3)

Saçta Sedef Hastalığı

Bu sedef hastalığı türü kafa derisinin bazı kısımlarında veya kafa derisinin tamamında ortaya çıkabilir. Kalın gümüşi beyaz pullarla kaplı kırmızı lekelere neden olur. Bazı insanlar saçtaki sedef hastalığını aşırı derecede kaşıntılı bulurken bazı insanalar rahatsızlık duymazlar. Aşırı durumlarda saç dökülmesine neden olabilir, ancak bu genellikle geçici bir durumdur. (4)

Tırnakta Sedef Hastalığı

Bu sedef türü tırnakları etkiler ve küçük çentikler veya çukurlar geliştirmelerine, renksizleşmelerine ve anormalliklerini artırmalarına neden olur. Genellikle tırnaklar tırnak yatağınızdan gevşek ve ayrı hale gelebilir. Ciddi durumlarda tırnaklarının yapısı ciddi derecede bozulabilir. (5)

Ters (Eğri) Sedef Hastalığı

Bu sedef hastalığı türü koltuk altı, kasık ve kalça ile göğüs altındaki cilt gibi katlanmalar veya kırışıklıklar olan cilt bölgelerini etkiler. Bu alanların bazı yerlerinde veya tamamında büyük, pürüzsüz kırmızı lekeler meydana gelebilir. Ters sedef hastalığı sürtünme ve terleme ile daha da kötüleşir, bu nedenle sıcak havalarda özellikle rahatsızlık verebilir. (6)

Püstüler (Su Toplayan) Sedef Hastalığı

Püstüler sedef hastalığı, cildinizde acı veren sıvı dolu kabarcıkların (püstüllerin) görülmesine neden olan nadir bir sedef hastalığıdır. Püstüler sedef hastalığının farklı türleri vücudun farklı bölümlerini etkiler:

Genelleştirilmiş püstüler sedef hastalığı: Bu püstüler sedef hastalığı türü çok hızlı gelişir ve geniş bir cilt bölgesinde püstüllere neden olur. Püstüller, beyaz kan hücrelerinden oluşur ve bulaşıcı değildir. Kururlar ve birkaç gün içinde soyulurlar. Geriye parlak ve pürüzsüz bir cilt kalır. Püstüller her birkaç günde bir veya haftada bir kez tekrarlanabilir. Genelleştirilmiş püstüler sedef hastalığı ateş, titreme, kilo kaybı ve yorulmaya da neden olabilir. (7)

Palmoplantar püstüler sedef hastalığı: Bu püstüler sedef hastalığı türü avuç içi ve ayak tabanlarında püstüllerin görülmesine neden olur. Püstüller yavaş yavaş dairesel kahverengi pullu lekelere dönüşür ve daha sonra soyulur. Püstüller birkaç günde bir veya haftada bir tekrarlanabilir.

Acropustulosis püstüler sedef hastalığı: Bu sedef hastalığı türü el ve ayak parmaklarında püstüllerin görülmesine neden olur. Daha sonra püstüller patlar ve parlak kırmızı lekeler bırakarak akar veya pul pul olarak kalır. Bunlar ağrılı tırnak tahribatına neden olabilir. (8)

Eritrodermik Sedef Hastalığı

Eritrodermik sedef hastalığı, vücudun neredeyse tüm cildini etkileyen nadir bir sedef hastalığı biçimidir. Yoğun kaşıntılara veya ağrılara neden olabilir. Eritrodermik psoriyaz vücutta protein ve sıvı kaybına sebebiyet verebilir. Bu, enfeksiyon, dehidrasyon, kalp yetmezliği, hipotermi ve malnütrisyon gibi ciddi hastalıklara da yol açabilmektedir. (9)

Sedef (Psöriyazis) Hastalığı Nedir?

Psöriyazis olarak da bilinen sedef hastalığı, cilt hücrelerinin yaşam döngüsünü hızlandıran ve oldukça sık yaşanan bir cilt durumudur. Bu hastalık hücrelerin hızla cilt yüzeyinde birikmesine neden olmaktadır. Oluşan ekstra cilt hücreleri de kaşıntılı ve bazen de ağrılı pullar ve kırmızı lekeler meydana getirmektedir.

Sedef hastalığı genellikle ortaya çıkan ve devam eden kronik bir hastalıktır. Tedavinin asıl amacı cilt hücrelerinin çok hızlı çoğalmasını durdurmaktır. Sedef hastalığı için herhangi bir tedavi yöntemi bulunmamaktadır, ancak belirtileri kontrol altında tutmak mümkündür. (10)

Sedef hastalığı nedir hakkında daha fazla bilgi almak için tıklayınız.

Sedef (Psöriyazis) Hastalığı Nedenleri

Sedef hastalığı neden olur? Sedef hastalığının nedeni tam olarak anlaşılamamıştır, ancak çevre faktörlerinin duruma genetik bir yatkınlığı olan insanlarda, yani belirli bir gen türüne sahip olan insanlarda vücudun bağışıklık sistemi ile etkileşime girdiği düşünülmektedir. Bu etkileşim, cilt hücrelerinin üretiminin artmasına ve hücrelerin hızla cildin yüzeyinde oluşmasına neden olur. Duyarlı insanlarda sedef hastalığını tetikleyebilecek çevresel faktörler şunları içerir:

  • Sigara içmek
  • Ağır alkol tüketimi
  • Deride yaralanma
  • Bakteriyel veya viral enfeksiyonlar
  • Fiziksel travma
  • Duygusal stres
  • Şişmanlık
  • Kan basıncı ve antimalaryal ilaçlar dâhil bazı ilaçlar (11)

Sedef hastalığı nedenleri daha fazlası için

Sedef (Psöriyazis) Hastalığı Tedavisi

Sedef hastalığı nasıl geçer? Tedaviler sedef hastalığının türü ve şiddeti ile etkilenen cilt alanı tarafından belirlenir. Doktorunuz muhtemelen topik kremler (cilde uygulanır) gibi hafif bir tedaviyle başlayacak ve gerekirse daha kuvvetli tedavilere geçecektir.

Sedef hastalığı için geniş bir tedavi yelpazesi mevcuttur ancak hangi tedavinin daha etkili olduğunu tanımlamak zor olabilmektedir.

Tedaviler üç kategoriye ayrılmaktadır:

  • Topikal – cilde uygulanan kremler ve merhemler
  • Fototerapi – cildin belirli ışınlara maruz kalması
  • Sistemik – vücudun tamamında çalışan oral ve enjekte edilen ilaçlar

Genellikle, farklı tedavi türleri bir kombinasyon halinde kullanılmaktadır. Sedef hastalığınıza yönelik tedavinin düzenli olarak gözden geçirilmesi gerekebilir. (12)

Sedef Hastalığı Ameliyatı

Ameliyat sedef hastalığını tedavi etmek için kullanılmaz. Fakat ciddi şekilde bozulmuş ya da sedef hastalığından zarar görmüş tırnakları tedavi etmek için kullanılabilir. Tırnakların cerrahi olarak çıkarılması bu tedavi yöntemine dâhil olabilmektedir. (13)

Sedef Hastalığı İçin Hangi Doktora Gidilir?

Sedef hastalığı teşhisi ve tedavisi için cilt, saç ve tırnak tedavisinde uzmanlaşmış bir dermatolog yani cilt hastalıkları uzmanına başvurabilirsiniz. (14)

Detaylı bilgi almak için bakınız: sedef hastalığı tedavisi