Nezlenin Tedavisi


Nezle nasıl geçer? Nezleye neden olan virüsleri öldürmenin bir yolu henüz bulunamamıştır. Nezleye neden olan virüslere karşı antibiyotikler etkili değildir. Antibiyotikler sadece bakteriyel enfeksiyonlar için yararlıdır ve nezlenin komplikasyonu olarak bakteri enfeksiyonu geliştiren hastalarda kullanılabilir.

Nezleyi tedavi etmek mümkün olmasa da belirtilerle baş etme yöntemleri en azından hastalığın daha hafif geçmesine yardımcı olabilmekte ve sizi rahatlamaktadır.

  • Bir veya iki gün dinlenmeniz daha iyi hissetmemize yardımcı olabilir. Nezlenin hemen iyileşmesini sağlamadığı halde, yatmanız hastalığı başkalarına bulaştırmanızı engeller.
  • Eğer nezleden dolayı acı çekiyorsanız, sıcak kalmaya çalışına ve bol miktarda sıvı tüketin. Sıcak sıvılar (tavuk suyu gibi) tıkanıklığı azaltabilir.
  • Boğaz ağrısı için sıcak bir tuzlu su gargarası yardımcı olabilir. Nemlendiriciler, öksürükleri yatıştırmak için havayı nemli tutabilir. (1)

İlaçlar nezlenin belirtilerini gidermek için kullanılabilir, ancak nezlenin daha hızlı iyileşmesini sağlamaz. İlaçla tedavi yöntemleri arasında aşağıdakiler bulunur:

Burun tıkanıklığı gidericiler, hap, sprey veya damlalar: Kalp rahatsızlığı, yüksek tansiyon, tiroid hastalığı, şeker hastalığı, glokom veya prostat büyümesi olan veya gebe ya da emziren kişiler, bu ilaçları almadan önce bir doktorla konuşmalıdır. Burun tıkanıklığı önleyici spreyler ve damlalar, “rebound tıkanıklığı” ihtimalinden ötürü 3 günden fazla kullanılmamalıdır.

Genellikle dekstrometorfan içeren öksürük gidericiler: Bir doktor tarafından aksi belirtilmedikçe, bu ilaç sadece “kuru” öksürüğün tedavisi için kullanılmalıdır. Eğer öksürük ıslak ya da mukusluysa öksürük bastırıcılar kullanılmamalıdır. Öksürmek ve mukusu temizlemek, daha sonra durumun akciğerlere zarar vermesini engeller. Astım ve KOAH gibi koşullarla (ör., Kronik bronşit ve amfizem) ilişkili öksürük ve mukus üretimi artmış kişiler, dekstrometorfan almadan önce bir sağlık uzmanına danışmalıdır. (2)

Ekspektoranlar: Ekspektoranlar nezle durumunda oluşan tıkanıklığı hafifletmeye yardımcı olur.

Antihistaminikler: Burun akıntısını kurutmaktadır ancak tıkanıklığı daha da kötüleştirme ihtimali de bulunmaktadır. Kronik akciğer hastalığı, glokom veya prostat büyümesine bağlı idrara çıkma zorluğu olan insanlar antihistaminikler almadan önce bir doktorla konuşmalıdır.

Analjezikler: Ağrı kesici olan bu ilaçlar, ateş ve ağrıdan kaynaklanan ağrılardan kurtulmak için kullanılabilir. Asetilsalisilik asit içeren ilaçlar 18 yaş ve altındaki insanlar tarafından kullanılmamalıdır. Astımlı kişiler ve peptik ülserler, doktorları tarafından önerilmedikçe asetilsalisilik asit içeren ilaçları kullanmamalıdır. (3)

6 yaşın altındaki çocuklara öksürük ve soğuk algınlığı ilaçlarının verilmesini önerilmez. İçerikleri çocuklar için fazla olan bu ilaçlar nadiren ciddi yan etkilere neden olabilmektedir.

Doktorunuz veya eczacınız tarafından tavsiye edilmedikçe birden fazla nezle ve soğuk algınlığı ilacı kullanmayınız. Bu, çok fazla ilaç almaktan kaçınmanıza yardımcı olacaktır. (4)

 

 

Nezleden korunma yöntemleri

Vitamin C: Nezleye yakalanmadan önce düzenli olarak Vitamin C tüketimi nezle durumunda hastalığının süresini ve şiddetlini azaltabilir ancak aşırı dozda tüketilen vitamin C daha da fazla etki göstermez.

Nezle ve soğuk algınlığını önlemenin en iyi yolu, özellikle virüs bulaşmış nesnelere dokunduktan sonra ellerinizi sıcak su ve sabunla yıkamaktır. Yıkarken, en az 15 saniye boyunca yıkamaya devam etmeyi ve tüm el yüzeyini iyice yıkamayı unutmayın. Su ve sabun yoksa alkol bazlı bir el temizleyicisini de kullanabilirsiniz. (5)

Özellikle ilk birkaç gün boyunca, nezle olan insanlarla yakın temastan kaçınabilirsiniz. Ayrıca, burun ve gözlerinizi ellerinizle ovmayınız. Egzersiz, dinlenme ve beslenme, vücudunuzun savunma sistemini güçlendirir ve nezleye neden olan virüslerden korumaya yardımcı olur.

Nezleniz varsa, hapşırma ve öksürme sırasında ağzınızı ve burnunuzu bir mendil ile kapatın ve sonra mendili atın. Mendiliniz yoksa dirseğinize öksürmek ağzınızı ellerinizle kaplamaktan daha iyidir. Bu şekilde, virüsü elinize bulaştırıp, diğer yüzeylere dokunarak kolayca yayabilirsiniz. (6)

Nezle için hangi doktora gidilir: Aile doktorları, çocuk doktorları, kulak burun boğaz (KBB) uzmanları nezleyi teşhis ve tedavi edebilen doktorlardır. (7)

Nezle Hastalığı Nedir?

Oldukça sık görülen bir hastalık olan nezle, genellikle burun, boğaz, sinüsler, östaki tüpleri, trakea, gırtlak, bronş tüplerini ve akciğerleri etkileyebilen bir virüsten kaynaklanan bir üst solunum yolu enfeksiyonu olarak tanımlanır. İstatistiksel olarak, nezle, tüm dünyada en sık rastlanan hastalıktır. Ayrıca nezle, 200’den fazla virüsün neden olabileceği de bir hastalıktır. Bununla birlikte, nezlenin bilinen en yaygın nedenleri rhinovirüslerdir. Nezle, aynı zamanda nazofarenjit ve rinofarenjit olarak da adlandırılabilir. Herkes nezleye karşı hassas olma ve nezleye yakalanma eğilimindedir. (8)

Detaylı bilgi almak için bakınız: nezle hastalığı nedir?

Nezle Belirtileri

Nezle başlangıcı belirtileri genellikle bir hafta kadar sürebileceği halde, virüsle temasa geçtikten yaklaşık 2 veya 3 gün sonra başlar. Belirtiler çoğunlukla burnu etkiler.

Nezle nasıl anlaşılır? En yaygın nezle belirtileri şunlardır:

  • Burun tıkanıklığı
  • Burun akması
  • Boğazda kaşıntı
  • Hapşırma

Nezle olan yetişkinler ve daha büyük çocuklar genelde düşük ateş görülür veya ateş görülmez. Küçük çocukların ateşi genellikle yaklaşık 36, 37 C civarındadır.

Hangi virüsün nezleye neden olduğuna bağlı olarak değişen diğer olası belirtiler şunlardır:

  • Öksürük
  • İştah kaybı
  • Baş ağrısı
  • Kas ağrıları
  • Geniz akıntısı
  • Boğaz ağrısı (9)

Nezlenin belirtileri detayı için bakınız

Nezlenin Nedenleri

Nezle neden olur? Birçok virüs türü nezleye neden olsa da, rhinovirüsler en sık rastlanan nedenlerdir. Nezleye neden olan virüs vücudunuza ağzınızdan, gözlerinizden veya burnunuzdan girmektedir. Virüs, hastanın öksürdüğü, hapşırdığı veya konuştuğu zaman havadaki damlalar yoluyla da yayılmaktadır.

Aynı zamanda, nezle olan biriyle el ele tutuşmak veya havlu, oyuncak veya telefon gibi kirlenmiş nesneleri paylaşmak virüsün yayılmasına neden olabilir. Böyle bir temas veya durum sonrasında gözlerinize, burnunuza veya ağzınıza dokunursanız, muhtemelen nezle size de bulaşmış olacaktır. (10)

Detaylı bilgi almak için bakınız: nezlenin nedenleri