Hazımsızlık Belirtileri


Hazımsızlık veya dispepsi, göğüs veya üst karında rahatsızlık veya ağrıya neden olan bir durumdur. Hazımsızlık başlangıcı yaşayan kişide bu durum genellikle yemek yedikten sonra ortaya çıkar; ancak herhangi bir zamanda da olma ihtimali bulunmaktadır. Bu belirti, mide asidinin, sindirim sisteminin astarı ile temas etmesi durumunda tahriş ve iltihaplanmaya neden olmaktadır.

Hazımsızlık tek başına bir hastalık değildir ancak bir belirti olarak gastroözofageal reflü hastalığı, safra kesesi hastalığı veya ülser gibi altta yatan bir durumun sonucu olarak ortaya çıkabilmektedir. (1)

Hazımsızlık nasıl anlaşılır? Hazımsızlık probleminiz varsa, aşağıdaki belirtilerden bir veya daha fazlasını yaşayabilirsiniz:

  • Midede ağrı
  • Dolgunluk
  • Üst karın veya alt göğüste ağrı veya rahatsızlık
  • Gaz ya da şişkinlik
  • Yanma hissi (mide ekşimesi)
  • Bazen hasta hissetmek
  • Geğirme
  • Midede gaz toplanması (2)

Bu belirtiler, kendilerine neden olan duruma bağlı olarak hafif ya da şiddetli olma gibi değişiklikler gösterebilir. Hafif belirtilerin çoğu evde idare edilebilir ve kişi bir doktora gitmek zorunda kalmaz. Bununla birlikte, belirtiler şiddetli ise, sadece bedensel aktiviteden sonra başlıyorsa veya kendi kendine yardım önlemlerini aldıktan sonra bile iyileşme olmuyorsa, tıbbi yardım alınmalıdır. (3)

Hamilelikte Hazımsızlık Belirtileri

Hamilelikte hazımsızlık ve mide ekşimesi belirtileri, diğer insanlarda yaşananlarla aynıdır. Ana belirti ağrı ya da göğsünüzde veya midenizde bir rahatsızlık duygusudur. Bu, genellikle yeme veya içme sonrasında olur, ancak bazen yemek yeme ile hazımsızlık geliştirme arasında gecikme olabilir.

Belirtiler 27 hafta ve sonrası dönemde daha sık ve şiddetli olabilir. Bu durum hazımsızlığın yanı sıra ağrıya da neden olabilir. Diğer belirtiler ise şunlardır:

  • Mide ekşimesi (mideden yemek borusuna gelen asidin neden olduğu yanma hissi)
  • Rahatsızlık veya ağırlık hissi
  • Geğirme
  • Mideden geri dönen gıda
  • Şişkinlik
  • Mide bulantısı
  • Kusma (4)

Bebeklerde ve Çocuklarda Hazımsızlık Belirtileri

Bebeklerde hazımsızlık belirtileri şunları içermektedir:

  • Özellikle beslenme sırasında bebeğin arkaya doğru eğilmesi
  • Özellikle beslenme sırasındaki huzursuzluk
  • Düzgün beslenememe
  • Hıçkırık
  • Genel tıkanıklık
  • Solunum zorluğu

Küçük bebekler ve yaşlı çocuklarda görülen hazımsızlık belirtileri ise şunlardır:

  • Üst veya orta karında ağrı
  • Üst karında veya göğüs bölgesinde yanma hissi
  • Çok dolu hissetmek ve yemek yiyememek
  • Mide bulantısı veya kusma
  • Sürekli hıçkırık ve geğirme
  • Öksürme

Bebeklerde hazımsızlık belirtileri kolik (kalınbağırsakta, genellikle karın boşluğunda duyumsanan, aralıklarla gelen çok güçlü sancı) belirtisine benzeyebilir, bu nedenle bir çocuk doktoruna başvurmak daha iyi olabilir. Bebeklerde hazımsızlık tedavi edilmezse, susuzluğa ve kilo kaybına neden olabilir. Ayrıca büyük çocuklarda beslenme yetersizliğine sebebiyet verebilir. (5)

Acil Olarak Tıbbi Yardım Gerektiren Belirtiler

Hazımsızlık bazen daha ciddi bir durumun belirtisi olabilir. Aşağıdaki hazımsızlık belirtilerinden biri ve ya birkaçını yaşama durumunda bir doktora görünmelisiniz:

  • Kilo veriyor ancak nedenini bilmiyorsanız
  • 55 ve üzeri bir yaştaysanız ve ilk seferinde devam eden hazımsızlık belirtilerine sahipseniz
  • Yutarken zorluk çekiyorsanız
  • Düzenli olarak kusuyorsanız
  • Kusarken ya da dışkıda kan görüyorsanız
  • Siyah, katran benzeri dışkılar veya kusmuğunuzda kahveye benzeyen şeyleri görüyorsanız
  • Belirtileriniz birkaç haftadan fazla sürdüyse (6)

Bazen kalp krizi, hazımsızlık benzeri belirtilere neden olabilir. Hazımsızlıktan sonra şu belirtileri yaşıyorsanız acil tıbbi yardım çağırın:

  • Göğüs bölgesinde sıkışıklık veya ağırlık
  • Çarpıntılar (kalp atışlarınızı hızlı veya düzensizce hissettiğiniz zaman)
  • Terlemek
  • Solunum zorluğu yaşama (7)

Hazımsızlık Nedir?

Hazımsızlık aynı zamanda dispepsi olarak da bilinmektedir ve üst karnınızdaki rahatsızlığı anlatan genel bir terimdir. Hazımsızlık bir hastalık değildir. Daha çok yemek yemeye başladıktan hemen sonra karın ağrısı ve dolgunluk hissi gibi bazı belirtiler yaşatmaktadır. Hazımsızlık yaygın olarak yaşanan bir problem olsa da, her kişi hazımsızlığı hafifçe ya da şiddetli olmak üzere farklı bir derecede hissedebilir. Hazımsızlık belirtilerini bazen ya da bir içinde sıklıkla hissedilebilirsiniz.

Hazımsızlık başka bir sindirim hastalığının başka bir belirtisi de olabilmektedir. Altta yatan bir hastalığın neden olmadığı hazımsızlık, yaşam tarzı değişiklikleri ve ilaçlarla hafifletilebilmektedir. (8)

Hazımsızlık nedir hakkında daha fazla bilgi almak için tıklayınız.

Hazımsızlık Nedenleri

Hazımsızlık eden olur? Hazımsızlık probleminin birçok olası nedeni bulunmaktadır. Genellikle, hazımsızlık yaşam tarzıyla ilişkilidir ve yiyecek, içecek veya ilaçla tetiklenebilir. Genel hazımsızlık nedenleri ise şunları içerir:

  • Aşırı yeme veya aşırı içme
  • Yağlı ve baharatlı gıdalar
  • Çok fazla kafein, alkol, çikolata veya gazlı içecekler
  • Sigara içmek
  • Kaygı
  • Bazı antibiyotikler, ağrı kesiciler ve demir takviyeleri

Bazen hazımsızlık, diğer sindirim koşullarından da kaynaklanır:

  • Gastrit
  • Peptik ülserler
  • Çölyak hastalığı
  • Safra taşları
  • Kabızlık
  • Pankreas iltihabı (pankreatit)
  • Mide kanseri
  • Bağırsak tıkanıklığı
  • Bağırsakta azalan kan akışı

Belirgin bir nedene sahip olmayan hazımsızlık fonksiyonel ya da ülser olmayan dispepsi olarak da bilinir. (9)

Hazımsızlık nedenleri daha fazlası için

Hazımsızlık Tedavisi

Hazımsızlık nasıl geçer? Hazımsızlık, bir hastalık değil bir belirti olduğundan, tedavi genelde hazımsızlığa neden olan alttaki duruma odaklanmaktadır.

Genellikle, hazımsızlık tıbbi yardım almadan birkaç saat içinde kendiliğinden kaybolur. Bununla birlikte, belirtileriniz daha da kötüye giderse, tıbbi yardım almalısınız. Bazı gıdalardan kaçınmak hazımsızlığı hafifletmeye yardımcı olabilir. Hazımsızlığı hafifletmeye yardımcı olmasıyla bilinen diğer yararlı ipuçları ise şunlardır:

Yemeği ağzınız açıkken çiğnememeye, çiğneme yaparken konuşmamaya çalışın. Bu, hazımsızlığı şiddetlendiren aşırı miktarda hava yutmanızı engellemeye yardımcı olur.

  • Katı yemekler yerine sonra sıvı yemekleri tercih edin
  • Gece yemek yemekten kaçının
  • Baharatlı gıdalardan kaçının
  • Sigara içmeyi bırak
  • Alkollü içeceklerden kaçının

Bu değişiklikler yapıldıktan sonra hazımsızlık engellenmez ya da hafiflemezse, doktorunuz belirtilerinizi hafifletmek için ilaçlar reçete edebilir. (10)

Hazımsızlık ameliyatı: Hazımsızlığın bir belirti olduğu bazı sağlık problemleri durumunda eğer ilaç tedavisi ve yaşam tarzı değişiklikleri yardımcı olmuyorsa doktor ameliyatı önerebilmektedir.

Her ameliyatta risk bulunduğu için asit reflüsü veya gastroözofageal reflü hastalığı cerrahisini ancak diğer tedaviler sonuç vermedikten sonra düşünmelisiniz. (11)

Hazımsızlık için hangi doktora gidilir: İlk olarak hazımsızlığını teşhis etmesi için aile hekimini görebilirsiniz. Sonrasında bir gastrointestinal sistemin rahatsızlıkları uzmanına sevk edilebilirsiniz. (12)

Detaylı bilgi almak için bakınız: Hazımsızlık tedavisi