Hardal tohumu nelerdir?


Hardal tohumları çok eski zamanlardan beri mutfaklarda kullanılan yağlı tohumlardır. Bu tohumlar brassica ailesine ait olan hardal bitkisinin bakla şeklindeki meyvelerinden elde edilmektedir. Bu ailenin bazı üyeleri ise lahana, brokoli, brüksel lahanası olarak bilinmektedir.

Hardal Anadolu’ya özgüdür. Ancak günümüzde Kanada, Hindistan, Çin ve Avrupa gibi ılıman bölgelerde yetiştirilmekte ve ticareti yapılmaktadır. Genel olarak, hardalın üç ana çeşidi kullanım için dünya çapında yetiştirilmektedir.

Beyaz hardal tohumu (sinapis alba veya brassica alba): Tohumların açık saman sarısı renkte olup, diğer iki çeşide göre biraz daha büyüktür. Beyaz tohumlarda hafif bir acılık sunulmaktadır.

Siyah hardal tohumu (brassica nigra): Bu tohumlar yaygın olarak Güney Asya’da görülmektedir. Tohumlar diğer iki çeşide göre daha keskin bir lezzete sahiptir.

Kahverengi hardal tohumları (brassica juncea): Kahverengi hardal tohumları Kuzey Hindistan alt-Himalaya ovalarının yerli bitkisidir. (1)

Hardal tohumu sağlığa faydaları

Hardal tohumunun sağlığa faydaları

Kanserle mücadele eder: Hardal tohumu, sağlıklı ve cömert bitkisel besinler olan glikozinolitleri içermektedir. Bu nedenle mesane kanseri, kolon kanseri ve serviks kanseri gibi çeşitli kanser türlerine karşı mücadele etmek için yardımcı olmaktadır. Yapılan çalışmalarda, kanser karşıtı özellikler göstererek kanser hücrelerinin büyümesini önlemektedir. Hardal tohumu kemoprevantif özellikleri sayesinde normal sağlıklı hücreleri etkilemeden apoptoz endüksiyonunu teşvik etmektedir.

Sedefi tedavi eder: Küçük hardal tohumları kronik inflamatuvar otoimmün bir hastalık olan sedefe karşı etkilidir. Yapılan araştırmalar, hardal tohumunun sedef ile ilişkili enflamasyon ve lezyonların tedavisindeki etkinliğini onaylamıştır. Ayrıca, hardal tohumu süperoksit dismutaz, glutatyon peroksidaz ve katalaz gibi iyi enzimlerin aktiviteleri ile hastalıklara karşı koruyucu ve iyileştirici olabilmektedir.

Kontakt dermatite iyi gelir: Hardal tohumları kontakt dermatit rahatsızlığında terapötik bir rahatlama sağlamaktadır. Araştırmacılar hardal tohumu tüketiminin kulak şişmesi dokuların iyileşmesi ve azaltılması gibi kontakt dermatit ile ilişkili belirtileri azaltmaya yardımcı olacağını ileri sürmüşlerdir. (2)

Migrene iyi gelir: Migren bu yeryüzünde pek çok kişi için ciddi bir sorun haline dönüşmüştür. Migrenin oluşmasının arkasındaki en önemli neden besin programlarındaki yetersiz olan magnezyum miktarıdır. Hardal tohumu ise yeterli miktarda magnezyum içermektedir. Diğer yandan, içerdiği omega 3 yağ asitleri ise muhtemelen migreni tedavi etmek için etkili olacaktır.

Soğuk algınlığı ve sinüs tıkanıklığına iyi gelir: Hardal tohumları soğuk algınlığı ve sorunları tedavisinde terapötik etkiler sunmaktadır. Hava geçitlerinde oluşan mukusu temizlemekte ve balgam söktürücü olarak yardımcı olmaktadır. Solunum organları içindeki tıkanıklığı açmak için uzun yıllardır doğal bir ev yapımı ilaç olarak kullanılmaktadır.

Astıma iyi gelir: Hardal tohumları, aynı zamanda uzun vadeli bronşit tedavisinde etkili olabilmektedir. Astım ataklarını önlemek için hardal yağı karışımlarıyla nefesin açılması sağlanmaktadır. Bunun yanı sıra, hardal tohumu ile hazırlanan lapalar sağlıklı dolaşımı teşvik ve bronşit tedavisine yardımcı olmak için etkilidir.

Kas ağrılarını rahatlatır: Hardal tohumları ile hazırlanan lapalar ağrıları ve spazmları rahatlatmak için kullanılmaktadır. Hardal cildi kızartma niteliklerine sahiptir. Böylece analjezik gibi davranarak egzersiz sonucu oluşan ağrılar ve diğer kas ağrıları ile birlikte bacaklardaki romatizmayı da rahatlamaktadır. Burada dikkat edilmesi gereken bir diğer önemli tavsiye ise hardalın ısıtma etkisi fazla olduğu için doğrudan cilde uygulamaktan kaçınmaya dikkat etmektir. Bunu önlemek için uygularken bir bezin yardımını almakta fayda vardır. (3)

Kanserle mücadele eder: Hardal tohumları kanser karşıtı olan izotiyosiyanatlar denilen bitkisel besinler açısından zengindir. 2002 yılında yapılan bir çalışmaya göre, izotiyosiyanatlar mitozu devre dışı bırakarak tümör hücrelerini (hücre ölümü) engelleyebilmektedir. 2010 yılında yapılan yine başka bir araştırmaya göre, hardal tohumu özellikle mesane kanserinin büyümesini önleyebilmektedir. Bu etkileyici sonuçlar kanserin gelişimini engellemek için besin programına hardal tohumunu eklemenin önemine vurgu yapmaktadır. (4)

Kalp hastalıklarından korur: Hardal tohumları ateroskleroz veya diyabetik kalp hastalığından muzdaripseniz kalp krizi yakalanma riskini azaltmaya yardımcı olmaktadır. Diğer yandan, hardal tohumları hipertansiyon için de azaltıcı bir etkiye sahiptir. (5)

Kolesterol seviyelerini düzenler: Hardal tohumları yüksek düzeyde niasin ve B3 içermektedir. Niasin kolesterol düzeyleri yardımcı özelliklere sahiptir ve aterosklerozdan (plak birikmesi) arterleri korumaktadır. Aynı zamanda kan akışını düzenlemeye destek olmakta ve hipertansiyondan vücudu uzak tutmaktadır.

Saçları güçlendirir: Yüzyıllar boyunca hardal tohumu saç büyümesini teşvik etmek için kullanılmıştır. İçerdiği bol miktardaki vitamin ve mineraller ile beta karoten üretimine destek olmaktadır. Hardal yağı üretimi esnasında, beta karoten saç büyümesi için mükemmel A vitaminine dönüştürülmektedir. Bunun dışında, aynı zamanda demir, yağ asitleri, kalsiyum ve magnezyum takviyesi sağlayarak saç sağlığını korumaktadır. (6)

Kabızlığı tedavi eder: Hardal tohumlarının gerçekten benzersiz bir özelliği vardır. Bu tohumlar müsilaj olarak adlandırılan çok özel bir madde içermektedir. Liflerle dolu olmasıyla beraber kabızlık ve benzeri hastalıkların belirtilerini tedavi etmek için etkilidir. Hardal tohumları tükürük üretimini uyarmakta ve gastrointestinal sorunlarla mücadele etmeyi sağlamaktadır. (7)

Kan basıncını tedavi eder: Hardal tohumları bakır, demir, selenyum ve magnezyum gibi bir dizi besin değerlerini içerdiği için kan basıncının tedavisine yardımcı olmaktadır. Bu durumda, menopoz sorunlarını rahatlatmak için etkili bir hale de gelmektedir.

Bağışıklık sistemini güçlendirir: Hardal tohumları hastalıkları önleyebilen bazı besinlerin varlığı ile hastalıklardan vücudu korumaktadır. Bu nedenle, günlük olarak tüketilen hardal tohumu vücudun hastalıklara karşı direnç kazanmasını sağlamaktadır. (8)

Vücudu temizler: Hardal tohumları vücudu temizlemeye yardımcı bileşikler içermektedir. Hardal tohumu kullanılarak yapılan çaylar vücut temizliğine yardımcı olmakta, toksinlerin etkilerini azaltmakta hatta alkol tüketiminden sonra vücudu korumaya destek olmaktadır.

Mantarı tedavi eder: Hardal tohumları antibakteriyel özelliklere sahip olması nedeniyle mantardan kaynaklanan lezyonları tedavi etmeye yardımcı olmaktadır. Topikal olarak uygulanan hardal tohumu lezyonların oluşturduğu ciltteki halkalı belirtileri azaltmaktadır. Uyguladıktan sonra ılık suyla yıkamak yeterli olacaktır. (9)

Sindirim sistemine yardımcı olur: Hardal tohumları vücutta sindirimi geliştirmek için gerekli olan diyet lifleri açısından iyi bir kaynaktır. Dolayısıyla vücudun genel metabolizmasını iyileştirmek, bağırsak hareketlerini daha iyi yapmak için son derece etkilidir. (10)

Enerji verir: Bir çorba kaşığı hardal enerji üretimi ve antioksidan savunması için gerekli olan enzimlerde önemli faktör oynayan manganezin yüzde 10’unu içermektedir. Örneğin mitokondri (hücrelerimizde enerji üretim fabrikaları) içinde üretilen serbest radikalleri etkisiz hale getirmek için manganeze ihtiyaç duyulmaktadır.

Kemikleri güçlendirir: Hardal tohumunun içerdiği yüksek miktardaki selenyum güç ve dayanıklılık ekleyerek kemik sağlığı iyileştirebilmektedir.  Bu mineral ayrıca diş, saç ve tırnakları da güçlendirmektedir. Bu temel besin vücutta serbest radikallere karşı antioksidan olarak çalışabilmektedir.

Uykusuzluğa iyi gelir: Hardal doğrudan uyku kalitesi, süresi ve huzuru ile bağlantılı olan magnezyumu yüksek miktarda içermektedir. Hardal tohumları ayrıca metabolizmayı düzenleyerek uyku bozukluklarını gidermekte ve uykusuzluk oluşumunu azaltmaktadır. (11)

Siyah hardal tohumunun faydaları

Siyah hardal tohumu özellikle Hint mutfağında oldukça yaygın olarak kullanılan minik, güçlü, aromalı tohumlardır. Tüm hardal çeşitleri arasındaki en keskin olanıdır. Bu minik tohumları biraz kırmızımsı ya koyu kahverengi renkte bulmak mümkündür. (10)

  • Siyah hardal tohumları magnezyum içermesi nedeniyle migren başlangıcında belirtileri azaltmak için faydalı olabilmektedir.
  • Siyah hardal tohumu folat, niasin, tiamin, riboflavin, piridoksin (vitamin B-6), pantotenik asit gibi temel besin değerleri açısından oldukça iyi bir kaynaktır. Bu vitaminler vücudu içten dışarıya doğru hem temizlemekte hem de beslemektedir. Sinir sistemi ve vücut metabolizmasının düzenlenmesinde enzim sentezi için özellikle B kompleks vitaminleri yardımcı olmaktadır.
  • Hastalıkların oluşmadan engellenmesi için içerdiği besinler nedeniyle siyah hardal tohumu faydalıdır.
  • Siyah hardal tohumu folat, niasin, tiamin, riboflavin gibi B vitaminleri bakımından zengin olduğu için tüm metabolizmayı hızlandırmakta ve kilo vermeye yardımcı olmaktadır.
  • Siyah hardal tohumları selenyum içermesi nedeniyle kansere karşı etkilidir. Kanser hücrelerinin direncini azaltmakta ve antioksidan olarak davranıp serbest radikallerle savaşmaktadır.
  • Siyah hardal gıdalara karıştığında lezzet vermesinin yanında sindirimi kolaylaştırmaya da yardımcı olmaktadır.
  • Siyah hardal tohumu ile yapılmış lapa ya da alçı ağrı ve spazmın iyileşmesine yardımcı olmaktadır. (12)

Hardal tohumunun zararları

Gıda olarak tüketildiğinde hardal tohumu güvenlidir. Tıbbi miktarlarda ağız yoluyla hardal tohumu almanın ya da cilde uygulamanın güvenli olduğuyla ilgili yeterli bilimsel bilgi yoktur.

Uzun bir süre boyunca cilde hardal tohumu uygulamak yanıklara, kabarcıklara ve ülsere neden olabilmektedir.

Hamilelik ve emzirme: Eğer hamileyseniz tıbbi miktarlarda hardal tohumu tüketimi güvenli değildir. Adet dönemi için teşvik edici olabileceğinden düşük riskine karşın hardal tohumu tüketiminden uzak durmakta fayda vardır. Eğer emzirme dönemindeyseniz, tıbbi miktarlarda hardal tohumu tüketiminin güvenli olduğuyla ilgili yeterli bilimsel bilgi yoktur. Güvenli tarafta kalmak için gıda miktarları olarak tüketmekte fayda vardır. (13)

Tavsiyeler

Sınırlı klinik çalışmalar doza rehberlik etmek için kullanılabilir. Bu durumda,  akut miyokard infarktüsü olan eğilimi olan hastalarda günlük olarak 2,9 g yağ tüketilmelidir. (14)

Sabahları ya da öğleden önce günlük bazda kapsül olarak 2 adet tüketilebilmektedir.

Hardal tohumu büyük dozlarda özellikle kardiyovasküler problemleri olan kişiler tarafından alınmamalıdır. 6 yaşın altındaki çocuklar ve yaşlılara da tüketmesi önerilmemektedir. (15)