Dizanteri Belirtileri


Gelişmiş ülkelerde dizanterinin bulgu ve belirtileri, gelişmekte olan ülkelerde veya tropik bölgelerde olduğundan daha hafif yaşanmaktadır. Hafif belirtileri olan hastalarda hafif bir mide ağrısı (kramp) görülür ve ishal nedeniyle sık sık tuvalete gidilir.

Dizanteri nasıl anlaşılır? Dizanteri başlangıcı belirtileri genellikle kişiye bulaştırıldıktan sonra bir ile üç gün arasında ortaya çıkmaya başlar. Bu süreye inkübasyon yani kuluçka süresi denir. Çoğu durumda hasta bir hafta içinde tamamen iyileşir. Kişi ne sıklıkla tuvalete gittiği ya da dışkıda kan görüp görmediği genellikle hastalığa neden olan duruma bağlı olarak değişmektedir.

Bazı durumlarda, dizanteri olanlarda laktoz intoleransı da gelişebilmektedir. Bu durum uzun zaman hatta aylarca sürebilir. (1)

Basilli Dizanteri Belirtileri

Shigella bakterilerinin neden olduğu dizanteri türüdür. (basil dizanteri veya shigellosis). Basilli dizanteri belirtileri genellikle enfeksiyondan bir ile yedi gün sonra kendini belli etmeye başlar. Yaygın belirtileri midede hafif bir ağrı ve kanlı ishaldir. Bu belirtiler üç ile yedi gün arasında sürer. Başta normal bir ishal gibi görünen durum bazı durumlarda acı veren bir hal alabilir.

Daha ağır vakalarda belirtiler şunları içerebilir:

  • Kan veya mukus içeren sulanmış ishal
  • Bulantı veya kusma (yorgun ve hasta hissetme)
  • Şiddetli karın ağrısı
  • Karın krampları
  • 38 C veya daha yüksek bir sıcaklık (ateş) (2)

Amipli Dizanteri Belirtileri

Bir amip (bir tek hücreli parazit) tarafından bulaştırılan dizanteri, amip dizanteri veya amoebiasis olarak adlandırılır. Amibik dizanteri ağırlıklı olarak tropikal bölgelerde görülür.

Bazı vakalarda amip dizanteri belirtilere neden olmaz. Bununla birlikte, enfeksiyon kapmış bir kişi tuvalete giderken dışkısından kriptleri (koruyucu bir duvarla çevrelenmiş amipler) çıkarır ve bu da çevreye bulaşmasına neden olabilir.

Belirtiler, virüsün bulaşmasından sonraki 10 gün içinde başlayabilir. Amibik dizanterinin belirtileri şunları içerir:

  • Kan, mukus veya irin içeren sulanmış ishal
  • Mide bulantısı
  • Kusma
  • Karın ağrısı
  • Ateş ve titreme
  • Rektumdan kanama (arka geçiş)
  • İştah ve kilo kaybı (3)

Amipli dizanteri durumunda kanlı ishal oldukça olağandır. Bunun nedeni, amiplerin kalın bağırsağın duvarlarına saldırması, yaralar oluşturarak orayı kanatmasıdır. Bu durumda tuvalete çıkmak oldukça acı verici olabilir.

Bazen parazit kan dolaşımına girerek vücudun diğer organlarına, özellikle de karaciğere yayılır ve bu da apse (karaciğer apsesi) oluşturabilir. Karaciğer apsesinin belirtileri şunları içerir:

  • Ateş ve zayıflık
  • Karın şişliği ve ağrı
  • Öksürük
  • Bulantı (hasta hissetmek)
  • Sarılık
  • İştah ve kilo kaybı

Amibik dizanterinin belirtileri genellikle birkaç gün ile birkaç hafta arasında sürer. Bununla birlikte, tedavi olmadan belirtiler kaybolursa bile, amipler bağırsaklarda aylarca ya da yıllarca yaşamaya devam edebilir. Bu da, enfeksiyonun hala diğer insanlara geçebileceği ve ishalin geri gelebileceği anlamına gelir. (4)

Acil olarak tıbbi yardım gerektiren durumlar

Nadir durumlarda, dizanteriden kaynaklanan dehidratasyon o kadar ağır olabilir ki hayatı tehdit eden bir durum gelişebilir. Siz veya sizinle birlikte olan birinin aşağıdaki belirtileri yaşaması durumunda hemen tıbbi yardıma başvurulması gerekmektedir:

  • Kendinden geçme, yanıt verememe, bilinç kaybı yaşama
  • Kafa karışıklığı, uyuşukluk, halüsinasyon ve sanrılar görme gibi zihinsel durum değişiklikleri veya ani davranış değişikliği
  • Yüksek ateş
  • Artan kalp atışı hızı
  • Şiddetli karın ağrısı
  • Şiddetli baş dönmesi (5)

Dizanteri Hastalığı Nedir?

Dizanteri, kalın bağırsağı etkileyen ciddi bir durumdur. Bu durum bağırsağın alt kısmında iltihaplanma ve yaralanma ile sonuçlanabilmektedir. Tüm dünyada oldukça yaygın bir hastalıktır. Temizlik ile ilgili problemlerin yaşandığı yerlerde daha çok ortaya çıkmaktadır. Bu hastalık her iki cinsiyeti de eşit derecede etkilemektedir. Çocuklar ise hastalığa yakalanmaya daha yatkındır. (6)

Dizanteri yiyecek ve su yoluyla insanlar arasında yayılır. Bir kişiye virüs bulaştığında, bulaşıcı organizma bağırsaklarda yaşar ve enfeksiyon kapmış kişinin dışkısından çıkarak yayılır. Bazı enfeksiyonlarla, hayvanlara da enfekte olur ve hastalığı insanlara bulaştırır. (7)

Dizanteri hastalığı nedir hakkında daha fazla bilgi almak için tıklayınız.

Dizanteri Nedenleri

Dizanteri neden olur? Dizanteri, genellikle alt bağırsak yolunun protozoan, parazit veya bakteriyel enfeksiyonundan kaynaklanır. Gelişmekte olan ülkelerde, basillik dizanteri genellikle Shigella cinsi bakterilerin neden olduğu enfeksiyon kaynaklı olarak ortaya çıkar. Amibik dizanteri ise genellikle Entamobea Histolytica grubu amiplerinin neden olduğu enfeksiyon kaynaklı olarak ortaya çıkar. Dizanterinin nedeni viral enfeksiyon veya kimyasal tahriş ediciler de olabilir. (8)

Dizanteri nedenleri daha fazlası için

Dizanteri Tedavisi

Dizanteri nasıl geçer? Dizanteri genellikle üç ile yedi gün sonra kendiliğinden temizlerken, tedaviye genellikle ihtiyaç duyulmaz. Bununla birlikte, bol su içmek ve susuzluğu önlemek için gerekirse oral rehidrasyon solüsyonları kullanmak önemlidir.

Eczanelerden temin edilen ağrı kesiciler ağrı ve ateşten kurtulmaya yardımcı olabilir. Bazı antidiyare (ishal önleyici) ilaçlardan kaçınmaya çalışın, çünkü işleri daha da kötüleşebilir.

Enfeksiyonun başkalarına bulaşma riskini azaltmak için son ishal atağından en az 48 saat sonrasına evde kalmalısınız. (9)

Dizanteri için hangi doktora gidilir: Dizanteri tanısı ve tedavisi için aile hekimlerine, pediatrilere ya da iç hastalıkları uzmanlarına başvurabilirsiniz. (10)

Detaylı bilgi almak için bakınız: dizanteri tedavisi