Anksiyete Hastalığı Nedir?


Ara sıra kaygı yaşamak hayatın normal bir parçasıdır. Bununla birlikte, anksiyete bozukluğu olan insanlar sık sık yoğun, aşırı ve kalıcı endişeye kapılmakta ve gündelik durumlar hakkında korku yaşamaktadır. Genellikle anksiyete bozuklukları, birkaç dakika içinde zirveye ulaşan ani korku ve panik duygusunun tekrar tekrar bölümlerini içermektedir (panik ataklar).

Bu endişe ve panik duyguları, günlük aktivitelere müdahale eder, kontrol edilmesi zorlaşır, gerçek tehlike ile orantısızdır ve uzun süreli olmaktadır. Bu duyguları önlemek için endişeye neden olan yerler veya durumlardan kaçınabilirsiniz. Belirtiler, çocukluk ya da gençlik yıllarında başlayabilir ve yetişkinliğe kadar devam edebilir.

Anksiyete bozukluklarına arasında genel anksiyete bozukluğu, sosyal anksiyete bozukluğu (sosyal fobi), özgül fobiler ve ayrılma kaygı bozukluğu yer almaktadır. Birden fazla anksiyete bozukluğuna sahip olabilirsiniz. Bazen anksiyete, tedaviye ihtiyacı olan tıbbi bir durumdan kaynaklanabilir. Tedavi yöntemi de anksiyetenin türüne göre değişebilmektedir. (1)

Anksiyete Türleri

Anksiyetenin kendine has özellikleri bulunan birçok türü vardır:

  • Panik bozukluğu: Yoğun korku ya da şiddetin çabuk ve beklenmedik şekilde gelişmesi ile karakterize edilir.
  • Fobi: Belirli bir nesneye, duruma veya faaliyete karşı aşırı korku duyma durumudur.
  • Sosyal kaygı bozukluğu: Sosyal ortamlarda başkaları tarafından yargılanma korkusudur.
  • Obsesif-kompulsif bozukluk: Tekrarlayan belirli irrasyonel düşüncelerle, tekrarlanan davranışları gerçekleştirme durumudur.
  • Ayrılma kaygısı bozukluğu: Evden veya sevdiklerinizden uzak kalma korkusudur.
  • Hipokondriazis: Sağlık hakkında endişe duyma durumudur.
  • Travma sonrası stres bozukluğu: Travmatik bir olay sonrası oluşan anksiyetedir. (2)

Anksiyete Belirtileri

Anksiyete başlangıcı koşullarının belirtileri bazen çok belirgin olmayabilir, çünkü bu belirtiler zaman içinde yavaş yavaş gelişir. Diğer yandan, hayatımızın çeşitli noktalarında hepimiz endişeleniriz, bu durumda ne kadarının fazla olduğunu bilmek zor olabilir.

Normal endişe, zamanla sınırlı değildir ve iş görüşmesi gibi bazı stresli durum veya olaylarla bağlantılı olma eğilimindedir. Anksiyete durumundaki insanlar tarafından yaşanan kaygı türü ise daha sık veya kalıcıdır, her zaman açık bir soruna bağlı değildir ve yaşam kalitesini, günlük işleyişini etkiler. Anksiyete nasıl anlaşılır? Her anksiyete türü kendine has özelliklerine sahipken, bazı ortak belirtiler de vardır:

Fiziksel belirtiler: Panik ataklar, sıcak ve soğuk basmaları, kalp atışı hızının artması, göğüs sıkışması, hızlı nefes alma, huzursuzluk ya da gerginlik hissi, kıvranmak ve sinirlilik

Psikolojik belirtiler: Aşırı korku, endişe, yıkıcı veya takıntılı düşünme

Davranışsal belirtiler: Çalışma veya sosyal hayatı etkileyebilecek kaygılar yaratan durumlardan kaçınma (3)

Anksiyete belirtileri daha fazlası için

Anksiyete Nedenleri

Anksiyete neden olur? Anksiyete bozukluğu olan insanlarda, tehdit tepkisini kontrol eden beyin devresi ters yönde ilerlemektedir. Devrenin merkezinde amigdala isminde, gelen sinyalleri endişe verici olarak işaretleyen ve vücudunu uyarıya geçirmek için beynin diğer bölümleriyle iletişim kuran bir yapı bulunmaktadır. (4)

Çoğu zihinsel sağlık sorunu gibi anksiyete bozuklukları da biyolojik faktörlerin, psikolojik faktörlerin ve zorlu yaşam deneyimlerinin bir kombinasyonu nedeniyle ortaya çıkmaktadır:

  • Stresli veya travmatik bir yaşam olayı
  • Anksiyete bozukluklarının aile öyküsü
  • Çocuklukta gelişme sorunları
  • Alkol, ilaçlar veya yasadışı maddelerin kullanımı
  • Tıbbi veya psikiyatrik sorunlar (5)

Anksiyete nedenleri detaylarını inceleyiniz

Anksiyete Tedavisi

Anksiyete nasıl geçer? Bir dizi sağlık profesyoneli ve hizmetinden anksiyete koşulları için bilgi, tedavi ve destek almanın yanı sıra kendinize yardımcı olmak için de yapabileceğiniz bir dizi seçenek sunulmaktadır.

Etkili tedavi yöntemleri doğru şekilde uygulandığında kaygılarınızı nasıl kontrol edebileceğinizi öğrenmenizi sağlar, böylece anksiyeteniz sizi kontrol edemez. Tedavi türü, yaşadığınız anksiyete türüne bağlı olarak değişmektedir.

Hafif belirtiler için, sağlık uzmanınız düzenli fiziksel egzersiz ve stres seviyenizi azaltmak gibi yaşam tarzı değişikliklerini önerebilir. Anksiyete semptomlarının orta ile şiddetli olduğu durumlarda, psikolojik veya tıbbi tedavilerin yapılması gerekebilir. (6)

Anksiyete için hangi doktora gidilir: Anksiyete tanısı ve tedavisi için bir psikolog ya da psikiyatristten randevu alabilirsiniz. (7)

Anksiyete tedavisi hakkında daha fazla bilgi almak için tıklayınız.

Anksiyeteye Ne İyi Gelir?

Anksiyete Bitkisel Tedavisi

Papatya: Yapılan araştırmalara göre, papatya anksiyete bozukluğu olan hastalardaki belirtileri azaltabilmektedir. Hafif bir sedatif etkiye sahip olduğu için gevşeme ve uyuşukluğa neden olmaktadır.

Karbonat: Karbonat sodyum içerse de, anksiyete ile başa çıkılmasına yol açan kan basıncını artırmaz. Zihni yatıştırmaya ve rahatlamaya yardımcı olur.

Melisa: Melisa hafif bir gevşetici ve sinir yatıştırıcıdır. Endişeyi azaltmaya ve uykuyu geliştirmeye yardımcı olur.

Yeşil çay: Yeşil çay, L-theanine, kafein gibi zihni rahatlatan, ruh halini iyileştiren, ayrıca da zihni geliştiren enerji artırıcı özellikler içermektedir. (8)

Portakal: Portakalın ve kabuğunun yatıştırıcı özellikleri sinirleri yatıştırmaktadır. Narenciye lezzeti bağışıklığı artırır ve depresyonla savaşır.

Biberiye: Biberiye, endişeyi azaltabilecek güçlü bir bitkidir. Kan dolaşımını uyarır, solunum kaslarını rahatlatır, hafıza ve uyanıklık üzerinde olumlu etkiler yaratır.

Badem: Badem, ruh halinizi iyileştiren ve kaygılarınızı hafifleten besin maddeleri ve omega-3 yağ asitleri bakımından zengindir. Beyin hücreleri arasındaki sinyali parçalamaktadır. (9)

Lavanta: Lavanta depresyonu hafifletir. Linalol ve linalil asetat gibi biyoaktif bileşenlere sahip olması nedeniyle sinir sisteminde yatıştırıcı ve rahatlatıcı bir etki yaratır. (10)

Rezene: Bu harika ot, sinirleri yatıştırır ve endişeyi hafifletir. Anksiyolitik (kaygı giderici) etkiye sahip uçucu yağlar içerir. Ayrıca, endişeye eşlik eden gastrointestinal semptomları azaltır. (11)

Anksiyete Evde Tedavi Yöntemleri

Sıcak banyo: Sıcak su banyolarının kaygı ve stresin rahatlamasını sağlayan dinlendirici özellikleri bulunmaktadır. Dahası, su kötü hislerle dolu olan ruh halinin temizlenmesi için mükemmel bir aracı olarak değerlendirilmektedir.

  • Karbonat ve zencefil içerecek şekilde üç bardak sıcak suyu banyo suyuna ekleyin. Bu suyun içinde 10 ile 15 dakika boyunca bekleyerek dinlenin.
  • Alternatif olarak, papatya, lavanta, ylang ylang, sardunya veya bergamot gibi aromaterapi esans yağı ile jojoba yağı gibi taşıyıcı bir yağla bir miktar karıştırdığınız yağ karışımından banyo suyuna beş ile yedi damla ekleyebilirsiniz. İçine 15-20 dakika kadar bekleyerek dinlenin.

Bu yöntemlerden birinin gerektiği kadar tekrarlayabilirsiniz. (12)

Masaj: Vücudunuza, özellikle de boynunuza, omuzlarınıza, sırtınıza ve ayaklarınızın tabanına masaj yapmak vücudunuzu rahatlatmak ve kaygılarınızı hafifletmek için oldukça etkilidir.

  • Bu yöntem için herhangi bir masaj yağı veya susam, ayçiçeği, hindistancevizi ya da mısır yağı kullanabilirsiniz. En iyi sonucu almak için, hafifçe ısıttıktan sonra seçtiğiniz yağın 6 veya 7 damlasını kullanın.

Sabah banyonuzu almadan önce veya yatmadan önce masaj yapabilirsiniz. Birkaç hafta boyunca devam edebilir ya da anksiyeteniz devam ediyorsa hayatınızın bir parçası haline getirebilirsiniz. (13)

Vitamin: Anksiyete için oldukça yararlı olan pek çok vitamin bulunmaktadır. Magnezyum belki de en değerlisidir. İnsanların %25 kadarı magnezyum eksikliği yaşamaktadır ve bu eksiklik anksiyete belirtilerine neden olabilmektedir (magnezyum eksikliği stresin nedenlerinden biridir). Vitamin B12 ve Vitamin B1 de oldukça değerlidir. Bu vitaminleri yiyecek olarak tüketebilir ya da takviye şeklinde alabilirsiniz. (14)

Epsom tuzu: Epsom tuzundaki magnezyum, kaygı ve depresyonla başa çıkmaya yardımcı olmaktadır. Sinirleri yatıştırma ve rahatlatmada oldukça etkilidir.

  • Sıcak su ile dolu olan küvetin içine 1 – 2 bardak Epsom tuzu ilave edin.
  • Küvette 15-20 dakika bekleyin.
  • Banyo sonrası normal bir şekilde kurulanın.
  • Anksiyete saldırılarından kurtulmak için bu işlemi tekrarlayın. (15)

Diyet: Anksiyeteyi gidermek için bazı koşullara dikkat edilmesi gerekir:

  • Her gün yeterli miktarda su için.
  • Gerekli tüm vitamin ve mineralleri aldığınızdan emin olun. Gerekirse doktorunuzdan takviyeler hakkında bilgi alın.
  • Alkol, tütün ve kafeini kesin.
  • Daha karmaşık karbonhidratları yiyemeye özen gösterin. (16)